Anjiyo nedir, nasıl yapılır? Acıtır mı, ne kadar sürer?

Anjiyo kelimesini duyunca insanın aklına direkt hastane, cihazlar, ciddi bir ortam geliyor, değil mi? Hatta çoğu kişi “ameliyat mı bu?” diye düşünüyor. Bak şöyle, işin aslı şu ki anjiyo bir ameliyat değil. Daha çok bir görüntüleme yöntemi. Yani doktorların damarların içini net bir şekilde görmesini sağlayan bir işlem.

Tıpta buna “anjiyografi” denir, yani şu demek: damarların içine özel bir boya verilip röntgen benzeri cihazlarla görüntülenmesi. Hani bir borunun içinden su geçiyor ama sen dışarıdan göremiyorsun ya… işte anjiyo o borunun içini görünür hale getiriyor. Kalp damarlarında bir tıkanıklık var mı, daralma var mı, bunlar bu sayede anlaşılır.

Anjiyo nasıl yapılır?

Şimdi en çok merak edilen kısım burası. İnsan ister istemez “acır mı?” diye düşünüyor. Anlattığımı anlıyor musun? Ama çoğu kişinin düşündüğünden daha konforlu bir süreç aslında.

Genelde hasta anjiyo masasına alınır ve işlem yapılacak bölge uyuşturulur. Bu genelde kasık ya da el bileği olur. Son yıllarda bilekten yapılan anjiyo daha yaygın. Çünkü iyileşme süresi daha kısa oluyor. Uyuşturulduktan sonra ince bir tüp, yani kateter dediğimiz bir aparat damarın içine yerleştirilir. Kateter ne demek dersen, yani şu demek: damar içinde ilerleyebilen ince ve esnek bir boru.

Bu tüp kalp damarlarına kadar ilerletilir. Ardından kontrast madde dediğimiz özel bir sıvı verilir. Bu sıvı damarları görünür hale getirir. İşte o an doktor ekran üzerinden damarları izler. Nerede daralma var, nerede tıkanıklık var, hepsi ortaya çıkar.

Ben bir yakınımın anjiyo sürecinde yanında bulunmuştum. Açıkçası öncesinde hepimiz biraz tedirgindik. Ama işlem sonrası “bu kadar mıydı?” dediğini hatırlıyorum. Çünkü düşündüğümüz kadar zor geçmedi. Tabii kişiden kişiye değişir ama genel olarak korkulduğu kadar ağır bir işlem değil.

Anjiyo ne kadar sürer ve sonrasında ne olur?

İşlem genelde kısa sürer. Yani yarım saat ile bir saat arasında tamamlanır. Ama sonrasında biraz dinlenmek gerekir. Özellikle kasıktan yapılan anjiyolarda birkaç saat hareketsiz kalmak istenir. Bilekten yapılanlarda ise bu süre daha kısadır.

Şimdi burada önemli bir detay var. Anjiyo sadece teşhis koymak için yapılmaz bazen. Eğer işlem sırasında damar tıkanıklığı görülürse, aynı anda müdahale de yapılabilir. Buna “stent takılması” denir, yani şu demek: daralan damarın içine küçük bir kafes yerleştirilir ve damar açık tutulur. Yani hem sorun tespit edilir hem çözüm uygulanır. Bu da anjiyoyu çok değerli bir işlem haline getirir.

Anjiyo sonrası nelere dikkat edilmeli?

İşlem bittikten sonra hasta genelde kısa sürede toparlanır. Ama yine de birkaç gün ağır hareketlerden kaçınmak gerekir. Bol sıvı tüketmek önerilir çünkü verilen kontrast maddenin vücuttan atılması gerekir.

Şimdi kendine şu soruyu sor belki de… Gerçekten korktuğun şey anjiyonun kendisi mi, yoksa bilinmezlik mi? Çünkü çoğu zaman insan bilmediği şeyden korkar. Ama süreç anlaşıldığında o korku biraz azalır.

Ben hep şunu söylerim, sağlık söz konusuysa erken teşhis her şeydir. Anjiyo da tam olarak bunun için var. Damarların sana anlatamadığını, doktorlara gösteren bir yöntem gibi düşün.

Ve insan bunu anladığında, o işlem bir korku olmaktan çıkıp bir güvenceye dönüşüyor. Çünkü bazen bir damarın içini görmek, hayatın yönünü değiştirebilir.