Sıcak yaz günlerinde serinlemek için tercih edilen dondurma ya da buzlu içecekler, birçok kişinin dişlerinde keskin bir sızıya yol açıyor. Almanya’da yapılan bilimsel bir çalışma, bu rahatsız edici durumun nedenini ortaya koydu. TRPC5 adı verilen bir molekülün, soğukla temas eden dişlerde ani ağrıyı tetiklediği belirlendi. Peki bu molekül tam olarak ne işe yarıyor ve kimler risk altında?
Soğuk Gıdalar Dişlerde Neden Sızlama Yaratıyor?
Yaz aylarında artan sıcaklıklarla birlikte dondurma ve soğuk içeceklerin tüketimi de hızla artıyor. Ancak bu keyifli serinlik, bazıları için aniden yüz buruşturan bir sızıya dönüşebiliyor. Toplumun büyük bir kısmı bu durumla karşılaşmasına rağmen, altında yatan sebep bugüne dek net olarak bilinmiyordu.
Bilim İnsanları Sebebini Açıkladı
Almanya’daki Erlangen-Nürnberg Friedrich-Alexander Üniversitesi bünyesinde yürütülen bir araştırma, bu sorunun kaynağını aydınlattı. "Science Advances" dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, ‘TRPC5’ adlı bir molekül, soğuğa karşı duyarlılığı artırarak ağrı hissini tetikliyor.
TRPC5 Molekülü Nasıl Çalışıyor?
Araştırmacılara göre TRPC5, özellikle çürük ya da çatlak dişlerde daha aktif hale geliyor. Bu molekül, dişin merkezinde bulunan ve “odontoblast” olarak adlandırılan hücrelerde yer alıyor. Soğukla temas edildiğinde ise TRPC5, doğrudan sinir sistemine ağrı sinyali göndererek, dişte keskin ve ani bir sızlama yaratıyor.
Bu Durum Kimleri Daha Çok Etkiliyor?
Diş hekimlerine göre, mine tabakası zayıflamış, çatlamış ya da çürük dişlere sahip bireyler bu sızıya daha yatkın. Özellikle hassas diş yapısına sahip olanlar, sıcaklık değişimlerine karşı daha hassas tepki veriyor. Bu durum, günlük yaşam kalitesini düşürebilecek düzeyde rahatsızlık verebiliyor.
Korunmak Mümkün mü?
Uzmanlar, hassas diş yapısına sahip bireylerin florür içeren diş macunları kullanmasını ve düzenli diş kontrolünü ihmal etmemesini öneriyor. Ayrıca ani ısı değişimlerinden kaçınmak da bu tür sızlamaları azaltabiliyor.