Güneydoğu Asya ülkesi Myanmar’da, 2021 yılındaki askeri müdahalenin ardından ekonomik istikrarsızlık sürerken, akaryakıt sektörü tarihinin en zorlu dönemlerinden birini yaşıyor. Ülkede yakıt fiyatları son yılların en yüksek seviyesine ulaşırken, benzin istasyonlarında stokların tükenme noktasına gelmesi krizi derinleştirdi.
İrrawaddy tarafından paylaşılan bilgilere göre, küresel enerji tedarik zincirindeki aksaklıklar ve Orta Doğu'daki bölgesel gerilimler, ithalata bağımlı olan Myanmar iç piyasasını doğrudan etkiledi. Akaryakıta erişimin zorlaşmasıyla birlikte ülke genelinde enerji arzı güvenliği yeniden gündemin ilk sırasına yerleşti.
Yakıt Alımına Haftalık Sınırlama Getirildi
Yaşanan arz sıkıntısı karşısında askeri yönetime bağlı Enerji Bakanlığı, mevcut stokları korumak ve panik kaynaklı toplu alımların önüne geçmek amacıyla yeni bir düzenlemeyi yürürlüğe koydu. Alınan karar doğrultusunda, araç sahiplerinin akaryakıt istasyonlarından yapacağı alımlara miktar ve frekans kısıtlaması getirildi.
Yeni düzenlemeye göre sürücüler;
Haftada yalnızca iki kez yakıt satın alabilecek,
Her alımda en fazla 45 litre akaryakıt temin edebilecek.
Yetkililer bu uygulamanın stok yönetimini sürdürülebilir kılmak adına zorunlu olduğunu savunurken, vatandaşlar ise kısıtlı yakıt imkanı ve yükselen maliyetler nedeniyle günlük yaşamın, ulaşımın ve ticaretin ciddi şekilde sekteye uğradığını belirtiyor.
Fotoğraf: BHA
Küresel Gerilim Arz Güvenliğini Tehdit Ediyor
Myanmar’daki krizin arka planında yerel faktörlerin yanı sıra küresel enerji piyasalarındaki dalgalanmaların da etkili olduğu ifade ediliyor. Özellikle Orta Doğu'da tırmanan gerilim ve Hürmüz Boğazı üzerindeki enerji sevkiyatı riskleri, petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) fiyatlarını yukarı yönlü tetikliyor.
Enerji uzmanları, bölgedeki lojistik aksaklıkların Myanmar gibi dışa bağımlı ekonomilerde doğrudan arz açıklarına yol açtığına dikkat çekiyor. Tedarik zincirindeki bu kırılmalar, ülkede hem fiyat artışlarını hem de fiziki stok yetersizliğini beraberinde getiriyor.
Süreçteki Belirsizlik Sürüyor
Halihazırda akaryakıt istasyonlarında uzun kuyrukların oluştuğu ülkede, kota uygulamasının ne kadar süreceği veya fiyatlardaki artış eğiliminin ne zaman dengeleneceği konusunda henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Bölgedeki enerji kaynaklı ekonomik baskının, ilerleyen dönemde üretim ve temel gıda fiyatları üzerinde de ek bir yük oluşturmasından endişe ediliyor.