Taceddin Akbaş

Kooperatifler ne iş yapar?

Taceddin Akbaş'ın 'Kooperatifler ne iş yapar?' adlı köşe yazısı.. Bu yazıda, kooperatiflerin tanımını, işlevlerini ve Türkiye'deki durumlarını inceleyeceğiz. Kooperatifçilik fikrinin güzelliğine karşın, uygulamada ortaya çıkan problemleri ve bu problemlere çözüm önerilerini ele alacağız.

Taceddin Akbaş

KOOPERATİFLER NE İŞ YAPAR?

Bugünkü yazımın konusu, yerden dolaman biter gibi biten ve bazıları şaibeleriyle gündeme gelen kooperatifler olacak. O nedenle ben bugünkü yazıma kooperatifin tanımını veya tarifini yaparak başlamak istiyorum:

Kooperatif 1-Ortaklarının veya üyelerinin (meşru, mübah ve mümkün olan) ihtiyaçlarını en uygun şartlarda ve mümkün olan en kısa sürede elde etmelerini sağlamak için kurulan ve kâr amacı gütmeyen bir kurum… 2- Üreticilerin, aracıları aradan çıkararak, ürünlerini daha uygun şatlarda pazarlamak için kurulan bir ortaklık… Ve kooperatifler, insanların ihtiyaçları doğrultusunda gönüllü kişilerin bir araya gelerek kurdukları özerk teşkilatlardır. Kooperatifçilik bölümü ise bu konularda hukûkî, mâli ve ticarî konular üzerine çalışacak ve şu veya bu şekilde oluşan problemlere çözüm bulacak kişileri yetiştirmeyi amaçlayan bir bölümdür. Ayrıca kooperatiflerin esas amacı; yeterli derecede iktisâdî güce sahip olmayan gerçek kişilerin meslek ve geçimlerine ait ihtiyaçlarını karşılıklı yardım, dayanışma ve kefâlet suretiyle rasyonel bir şekilde ve ekonomik olarak karşılamak ve temin etmektir.

Kısacası kooperatif, belli bir topluluğun bir ihtiyacı karşılamak amacıyla iş birliği içerisinde ve gönüllü olarak kurulan ekonomik ve sosyal bir kuruluş olduğu gibi; en az 7 kişi tarafından kurulur ve bu kurucu 7 kişinin de kooperatif ana sözleşmesini imzalaması ve Ticaret Sicil Müdürlüğüne tescil ettirilmesi gerekir.

Kayıtlar Kooperatifleri ve kooperatifçiliği böyle tanıttığı gibi, en küçük köyde bile Toprak Su, Tarım Kredi ve Süt Kooperatifi gibi çeşitli kooperatiflerin olduğu gibi; metropol şehirlerde Tarım Kredi Kooperatifleri, Tarım Satış Kooperatifleri, Esnaf ve Sanatkârlar Kredi Kooperatifleri, Karayolu Yük Taşıma Kooperatifleri, Denizyolu Yük Taşıma Kooperatifleri, Denizyolu Taşıma Kooperatifleri, Kadın Girişimi ve Üretim ve İşletme Kooperatifleri, Tüketim Kooperatifleri, Temin Tevzi Kooperatifleri, Turizm Geliştirme Kooperatifleri, Küçük Sanat Kooperatifleri, Yaş Sebze ve Meyve Pazarlara Kooperatifleri, Pazarcılar İşletme Kooperatifleri, Üretim ve Pazarlama Kooperatifleri, Karşılıklı Sigorta Kooperatifleri, Eğitim Kooperatifleri ve benzerlerinin olduğunu hatırlatıyor!

Ben diğerlerini bilmiyorum ama köylerde kurulan kooperatiflerin Köy Kooperatifleri Merkez Birliği (KÖY-KOOP) adı altında ve oldukça güçlü kuvvetli ve bir birlikleri olduğunu biliyorum. Ve bu kooperatiflerin kendi sayılarını olmadığı gibi, üye sayılarını da bilmiyorum ama hatırı sayılır bir üye sayıları olduğunu düşünüyorum… Ancak bu kooperatiflerin genel merkezlerinin veya birliklerinin ben bugüne kadar herhangi bir konuda, meselâ ülkemizin önemli veya millî olan konularını bırakın, üyelerinin iştigal sahalarında veya üyelerinin herhangi bir problemleri konusunda herhangi bir görüş bildirdiklerini duymadım, görmedim bilmiyorum ya da hatırlamıyorum.

KOOPERATİFÇİLĞİN BALTALANMASINDA! EN BÜYÜK PAY YAPI KOOPERATİFLERİNİN

Kooperatif fikri güzel bir fikir ve kooperatifçilik çağımızın en iyi hizmet araçlarından biri… Amma velâkin, hemen her maddî birlik ve beraberlikte olduğu gibi kooperatiflerin yöneticileri arasında da kötü niyetli ya da belli zaafları olan yöneticiler çıkıyor ve o kişiler temsil ettikleri kuruluşların sırtından geçiniyorlar… Dolayısıyla da kooperatifçiliği baltalıyor, sabote ediyor… Ve bu saboteciler ile baltacıların başında da yapı kooperatifleri geliyor. Çünkü yapı kooperatiflerinin istismarı hem kolay oluyor hem de istismarcılara büyük rantlar sağlıyor!

KÖY KOOPERATİFLERİ DE PROBLEMLİ!

Yukarıda da ifade etmeye çalıştığım gibi, bu gün en küçük köyde bile birkaç tane kooperatif var ve köylerdeki en şaibeli kooperatifler de Süt Kooperatifleri oluyor maalesef. Çünkü bazı Süt Kooperatiflerinin başkanları süt toplayıcıları veya yem ve gübre fabrikalarının temsilcileri tarafından kıskaca alınıyor ve bu kıskaç ta bazı kooperatiflerin başkan ya da yöneticilerini saptırabiliyor. Yani bazı yem ve gübre fabrikaları aynı zamanda süt alım ve işleme ya da toplama işi de yapıyorlar… Dolayısıyla da köylülerin sütlerini ‘koşmalı olarak’, meselâ ‘sen benim ürettiğim yem veya gübreleri alırsan, ben de senin ürettiğin sütünü alırım. Değilse almam…’ diyorlar. Daha da kötüsü kooperatif başkanlarına, vekillerine veya yardımcılarına ‘hediye’ adı altında rüşvetler öneriyor ve veriyorlar.

Uzun lâfın kısası, meselenin hülâsâsı; hemen her yer, her şey ve her devirde olduğu gibi, günümüzde kooperatifçilik de en çok istismar edilen kuruluşlardan veya birliklerden biri haline geldi. Yani fikir olarak iyi-güzel bir kuruluş olan, ancak istismara en açık ve yöneticileri için gayri meşru gelire müsait olan kooperatiflerin yöneticileri iyi seçilmeli ve denetlenmeli, denetleyiciler de hısım ya da hasım anlayışı içinde olmamalı!’ diyor, herkese saygılar sunuyorum:

Yetimlerin mallarını haksız olarak yiyenler şüphesiz karınlarına ancak ateş dolduruyorlar. Zaten onlar alevlenmiş ateşe gireceklerdir… Îman edip dünya ve âhiret için yararlı işler yapanları da içinde ebediyen kalmak üzere, altından ırmaklar akan Cennete koyacağız. Allah (c.c) size, emânetleri mutlaka ehline vermenizi ve insanlar arasında hükmettiğiniz zaman adâletle hükmetmenizi emreder. Allah size ne güzel öğütler veriyor. Şüphesiz Allah her şeyi işitmekte, her şeyi görmektedir: (Nisa, 4/10; 4/57; 4/58

İş ehli olmayan kimseye verildiğinde kıyâmeti bekle! (Hadis)

Allah’ım(c.c)! Senden; Senin sevgini, Seni sevenlerin sevgisini ve Senin sevgine yaklaştıracak amelin sevgisi istiyorum… Ey Rabbim! Bizi zalim toplumlarla beraber kılma: (Dua)

MEMLEKETİMİZİN KURTULUŞ ÇARELERİNDEN BİRİ DE KOOPERATİF ŞİRKETLERİ KURMAKTIR. K. Atatürk

SİZ BİRBİRİNİZDEN AYRILIRSANIZ, HEPİHİZİ BİR OK GİBİ BİRER BİRER KIRIP PARÇALARLAR. HALBUKİ, BİRLİK OLURSANIZ, HİÇBİR KUVVET SİZİ KIRAMAZ! Oğuz Kağan

Bu içerik size ne hissettirdi?

  • 0
    SEVDİM
  • 0
    ÜZÜLDÜM
  • 0
    KIZDIM
  • 0
    ŞAŞIRDIM
  • 0
    BEĞENDİM
  • 0
    BEĞENMEDİM
  • 0
    GÜLDÜM
  • 0
    ALKIŞ

Yorumlar (0)

Bu içerik ile ilgili henüz yorum yazılmamış

Taceddin Akbaş Diğer Yazıları

21
ŞUBAT

2024

MAKÜ, Burdur'a değer katanlara da ilin hayvancılığına değer veriyor

Taceddin Akbaş'ın 'MAKÜ, Burdur'a değer katanlara da ilin hayvancılığına değer veriyor' adlı köşe yazısı Devamı

19
ŞUBAT

2024

Ben İddia Edi-Yorum! Türkiye’de Beni Geçecek Bir Gazeteci Yoktur(!)

Taceddin Akbaş'ın 'Ben İddia Edi-Yorum! Türkiye’De Beni Geçecek Bir Gazeteci Yoktur(!)' adlı köşe yazısı Devamı

17
ŞUBAT

2024

Meclis üyelerinde ahlak ve liyakat ehliyetten daha önemli!

Taceddin Akbaş'ın 'Meclis üyelerinde ahlak ve liyakat ehliyetten daha önemli!' adlı köşe yazısı Devamı

16
ŞUBAT

2024

Koca ABD’de 2 Bunak’tan başka adam kalmadı mı?

Taceddin Akbaş'ın 'Koca ABD’de 2 Bunak’tan başka adam kalmadı mı?' adlı köşe yazısı Devamı

15
ŞUBAT

2024

Fahiş fiyatlarla baş etmek çok mu zor?

Taceddin Akbaş'ın 'Fahiş fiyatlarla baş etmek çok mu zor?' adlı köşe yazısı... Fahiş fiyat artışları dar gelirli ve sabit gelirli vatandaşları olumsuz etkiliyor. Denetimlerin yetersizliği ve caydırıcı olmayan cezalar sorunun çözümünü zorlaştırıyor. Yetkililerin denetimleri sıklaştırması ve caydırıcı cezalar uygulaması gerekiyor. Devamı

14
ŞUBAT

2024

Osmanlı kadar taş düşsün başınıza

Köşe yazarımız Taceddin Akbaş'ın 'Osmanlı kadar taş düşsün başınıza' adlı köşe yazısı...Padişahların yabancı hanımlarla evlenmelerinin tek sebebinin "güzel kadın" arayışı olduğunu iddia etmek, tarihî gerçeklere aykırıdır. Padişahların evliliklerinin arkasında siyasi ve diplomatik nedenler vardı. Devamı

13
ŞUBAT

2024

Kişi sevdiğiyle beraberdir!

Taceddin Akbaş'ın 'Kişi sevdiğiyle beraberdir!' adlı köşe yazısı.. .Yazar, Sevgililer Günü'nün ticari bir gösteri olduğunu ve sevginin yılda bir gün değil her gün gösterilmesi gerektiğini savunuyor. Devamı

12
ŞUBAT

2024

Hayvan Sayısı Azalır Da Et Ve Süt Fiyatları Artmaz Mı?

Taceddin Akbaş'ın 'Hayvan Sayısı Azalır Da Et Ve Süt Fiyatları Artmaz Mı?' adlı köşe yazısı Türkiye'de büyükbaş ve küçükbaş hayvan sayılarındaki düşüş, TÜİK verilerine göre inceleniyor. Hayvan sayılarındaki azalışın et ve süt fiyatlarına etkisi ve tarım politikası üzerine bir değerlendirme yapılıyor. Devamı

11
ŞUBAT

2024

Kooperatifler ne iş yapar?

Taceddin Akbaş'ın 'Kooperatifler ne iş yapar?' adlı köşe yazısı.. Bu yazıda, kooperatiflerin tanımını, işlevlerini ve Türkiye'deki durumlarını inceleyeceğiz. Kooperatifçilik fikrinin güzelliğine karşın, uygulamada ortaya çıkan problemleri ve bu problemlere çözüm önerilerini ele alacağız. Devamı

09
ŞUBAT

2024

Sigarayı Bırak(Ma) Günü’’Nde Doğmak! Benim İçin Önemli Bir Nüans Olsa Gerek

Taceddin Akbaş'ın 'Sigarayı Bırak(Ma) Günü’’Nde Doğmak! Benim İçin Önemli Bir Nüans Olsa Gerek' adlı köşe yazısı 9 Şubat'ta doğan yazar, bu özel günün "Sigarayı Bırak(ma) Günü" olmasıyla ve sigaranın zararlarıyla ilgili düşüncelerini paylaşıyor. Makalede sigaranın zararları, 9 Şubat Sigarayı Bırak(ma) Günü'nün önemi ve sigarayı bırakma yöntemleri yer alıyor. Devamı

İlgili Haberler

Burdurlu Kadınlar Futbol Topu Üretiyor: Kooperatifle Hem Ekonomiye Katkı Hem de İstihdam
Bölgesel

Burdurlu Kadınlar Futbol Topu Üretiyor: Kooperatifle Hem Ekonomiye Katkı Hem de İstihdam

Burdur'da Gençlik ve Spor Bakanlığı ve MAKÜ iş birliğinde başlatılan "El Dikimi Top Üretim Kursu" projesi kapsamında eğitim alan kadınlar, "Burdur Top Dikim Kadın Üretim ve İşletme Kooperatifi"ni kurdular. Kooperatifte 116 kadın Fifa standartlarında top üretiyor. Vali Öksüz, atölyeyi ziyaret ederek kadınların el emeğiyle ürettiği toplar hakkında bilgi aldı.

Düzce’de  KOPSİS konularında bilgilendirme toplantısı yapıldı
Bölgesel

Düzce’de KOPSİS konularında bilgilendirme toplantısı yapıldı

Düzce’de KOPSİS (Kooperatif Bilgi Sistemi) konularında bilgilendirme toplantısı düzenledi.

Meral Öksüz'den, Hünerli Eller Kadın Kooperatifini Ziyaret
Bölgesel

Meral Öksüz'den, Hünerli Eller Kadın Kooperatifini Ziyaret

Burdur Valisi Türker Öksüz'ün eşi Meral Öksüz, Hünerli Eller Kadın Kooperatifini ziyaret ederek, kadınların emekleri ve ürettikleri ürünler hakkında bilgi aldı. Detaylar haberimizde...

Öğrenci velileri dikkat! Bucak'ta servis ücretleri değişti!
Bölgesel

Öğrenci velileri dikkat! Bucak'ta servis ücretleri değişti!

Burdur'un Bucak ilçesinde okul servis ücretlerinde fiyat artışı yapıldı. Yapılan fiyat artışını Başkan Fatih Yıldız duyurdu. Detaylar haberimizde...

30 ton aldılar! Hedef 50 ton zeytinyağı almak
Bölgesel

30 ton aldılar! Hedef 50 ton zeytinyağı almak

Koçarlı Tariş Zeytinyağı Kooperatifi, az olan zeytin mahsulüne rağmen ortaklarını korumayı amaçlıyor. Tüccarlardan daha yüksek fiyatlarla zeytinyağı alarak ortaklarına destek olmayı planlıyor.

Burdur Belediye Başkanı Ercengiz Kooperatifçilerle Bir Arada
Bölgesel

Burdur Belediye Başkanı Ercengiz Kooperatifçilerle Bir Arada

Burdur Belediye Başkanı Ali Orkun Ercengiz, Dünya Kooperatifçilik Günü dolayısıyla kooperatifleri ziyaret etti. Ziyarette üreticilerin talepleri ve sorunları ele alındı.