Tasfiye Edilecek Yatırım Fonlarına İlişkin Kanun Teklifi Komisyondan Geçti

Tasfiyesine karar verilen bazı yatırım fonlarına ilişkin düzenlemeleri içeren kanun teklifi, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda kabul edildi. Teklifle, yatırımcıların haklarının korunması, fonların adil ve şeffaf biçimde tasfiye edilmesi, hukuka aykırı şekilde fon malvarlığından çıkarılan değerlerin geri kazanılması ve oluşan zararların sorumlulardan tahsil edilmesine yönelik düzenlemeler getiriliyor.

Ankara Tasfiyesine karar verilen bazı yatırım fonlarına ilişkin düzenlemeleri içeren kanun teklifi, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda kabul edildi. Teklifle, yatırımcıların haklarının korunması, fonların adil ve şeffaf biçimde tasfiye edilmesi, hukuka aykırı şekilde fon malvarlığından çıkarılan değerlerin geri kazanılması ve oluşan zararların sorumlulardan tahsil edilmesine yönelik düzenlemeler getiriliyor.

Düzenleme, Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine hükmedilen ve kanunun yayımlandığı tarihte tasfiye süreci tamamlanmamış fonları kapsıyor. Teklifte, bu fonlar dışındaki yatırım fonları için genel veya sürekli bir tasfiye ve sorumluluk rejimi oluşturulmayacağı da belirtiliyor.

Tasfiye Süreci SPK Gözetiminde Yürütülecek

Teklife göre, fonların tasfiyesi SPK'nin gözetim ve denetimi altında, tasfiye ile görevlendirilen kuruluşlar tarafından gerçekleştirilecek. Tasfiye sürecinin aşamaları, fon varlıklarının belirlenmesi ve nakde çevrilmesi, değerleme yöntemleri, fon pay sahiplerinin tespiti, ara ve nihai ödemeler ile dağıtım sırasına ilişkin esasları belirleme yetkisi SPK'de olacak.

Tasfiye işlemlerini yürüten kuruluşlar, yatırımcıların menfaatlerini ve fon varlıklarının korunmasını gözeterek mümkün olan en yüksek ekonomik değerin elde edilmesi için gerekli özeni gösterecek.

Borsada oluşan fiyatın bir varlığın gerçek değerini yansıtmadığının veya tasfiyeyi geciktirdiğinin SPK tarafından belirlenmesi halinde farklı satış yöntemleri uygulanabilecek. Bu kapsamda geri alım, hâkim ortağa satış, toptan satış ve özel işlem bildirimi gibi yöntemlerin kullanılmasına karar verilebilecek. Ayrıca gerekli görülmesi halinde varlıkların Borsa dışında satılmasına da onay verilebilecek.

Satış yoluyla varlıkları satın alan yatırımcıların, söz konusu varlıkları belirli bir süre Borsada satmalarına veya satış sonucunu doğuracak işlemler yapmalarına kısıtlama getirilebilecek.

Tasfiye sürecinde elde edilen gelirlerden fonun yönetimi ve tasfiyesi için yapılan zorunlu giderler düşülecek. Kalan tutar tasfiye malvarlığına dahil edilecek. Tasfiye tamamlandıktan sonra tahsil edilen tutarlar ise mükerrer ödemeye yol açmayacak şekilde geri kazanım hesabına aktarılacak.

Kurumlar Bilgi Ve Belge Vermekle Yükümlü Olacak

Düzenleme kapsamında Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK), Takasbank, Borsa İstanbul, Türkiye Bankalar Birliği, portföy yönetim şirketleri, portföy saklama kuruluşları ve ilgili kamu kurumları, talep edilmesi halinde gerekli bilgi ve belgeleri SPK'ye, Yatırımcı Tazmin Merkezine (YTM) veya Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna (TMSF) gecikmeksizin iletecek.

Kurumlar, özel mevzuatlarında yer alan gizlilik ve sır saklama hükümlerini gerekçe göstererek bilgi vermekten kaçınamayacak.

Fon pay sahipliği ise tasfiye ile görevli kuruluşlar tarafından MKK kayıtlarıyla karşılaştırılarak fon ve hesap bazında belirlenecek.

Öte yandan, SPK'nin 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen fonlarla bağlantılı piyasa bozucu eylem, bilgi suistimali veya piyasa dolandırıcılığı fiillerini gerçekleştirdiği ya da bu fiillere karışanlarla birlikte hareket ettiği SPK tarafından tespit edilen kişi ve kurumlara, fonların tasfiye ve geri kazanım hesaplarından ödeme yapılmayacak.

Ara Ödemelerde 1 Milyon Lira Sınırı

Teklifte, yatırımcılara yapılacak ara ve nihai ödemelerin hesaplanmasına ilişkin esaslar da düzenleniyor.

Fon malvarlığının nakde çevrilmesiyle elde edilen tutarın, yatırımcıların hak ettikleri toplam miktarı karşılamaması halinde, tasfiye bakiyesinden yapılacak ödemelerde esas alınacak net yatırım tutarı hesaplanacak. Hesaplamada yatırımcıların fona yaptığı nakit girişleri ve fondan aldığı nakit çıkışları dikkate alınacak. Bu tutarlar, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ve yurt içi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) değişim oranlarının aritmetik ortalaması esas alınarak tasfiye tarihine kadar güncellenecek.

SPK tarafından belirlenecek fonlarda, net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olan yatırımcılara bu tutar kadar, 1 milyon lira ve üzerinde olan yatırımcılara ise en fazla 1 milyon lira ara ödeme yapılabilecek.

Ara ödemeler, yatırımcının tasfiye bakiyesinden alacağı nihai tutardan mahsup edilecek. Para piyasası niteliğindeki fonlar hariç olmak üzere, ara ödeme tutarı ilgili yatırımcının hesabındaki fon katılma paylarının önceki gün sonu değerini aşamayacak.

Dağıtılabilir nakdin tüm yatırımcıların net yatırım tutarlarını veya ara ödeme tutarlarını karşılamaya yetmemesi halinde SPK, ödeme yapılacak yatırımcıların belirlenmesine ya da tüm yatırımcılar için asgari bir ara ödeme tutarı uygulanmasına karar verebilecek.

Düzenlemeye göre, hiçbir yatırımcıya hesaplanan net yatırım tutarını, hak ve alacak miktarını veya belirlenen 1 milyon liralık ara ödeme üst sınırını aşan ödeme yapılamayacak. Ara ödeme karşılığında yatırımcının fon katılma payları iade edilmeyecek; bu paylar nihai tasfiye ödemesi sırasında iade edilecek.

Haksız Kazançların İadesi Gönüllülük Esasına Dayanacak

Teklifte, tasfiye tarihine kadar fon katılma paylarını iade ederek ödeme alan yatırımcıların elde ettikleri kazançlara ilişkin hükümler de yer alıyor.

Buna göre, yatırımcıların elde ettikleri getirinin, yatırdıkları tutarın TÜFE ve Yİ-ÜFE değişim oranlarının aritmetik ortalaması esas alınarak güncellenmiş miktarını aşan kısmı, SPK tarafından ilan edilecek hesaplara isteğe bağlı olarak iade edilebilecek.

Benzer şekilde, söz konusu fonların malvarlığında bulunan ve ilgili kanun hükümleri kapsamında değerlendirilen paylardan kazanç elde eden kişiler de belirlenen hesaplama yöntemine göre maliyetin üzerindeki getirilerini genel hisse iade hesabına gönüllü olarak aktarabilecek.

Hesaplama döneminin, iade edilecek tutarın belirlenmesinde kullanılacak yöntemin ve uygulamaya ilişkin diğer esasların belirlenmesinde SPK yetkili olacak.

Nihai tasfiye ödemesi yapılırken yatırımcıya tasfiye malvarlığından, geri kazanım hesabından veya diğer hukuki yollarla daha önce yapılan ödemeler mahsup edilecek.

Fon Zararından Öncelikle Portföy Yönetim Şirketleri Sorumlu Olacak

Kanun teklifinde, fon malvarlığından hukuka aykırı şekilde çıkarılan değerler ve bu işlemlerden doğan zararlara ilişkin şahsi sorumluluk hükümleri de bulunuyor.

Buna göre, fon malvarlığından mevzuata aykırı şekilde veya görünüşte mevzuata uygun olsa bile fonun menfaatine yönelik gerçek bir ekonomik amacı bulunmadan gerçekleştirilen işlemlerle aktarılan para, sermaye piyasası araçları, mal, hak ve alacaklar hukuka aykırı çıkarılmış değer olarak kabul edilecek.

Kredi, borç, avans, teminat, devir, alım, satım, repo, ters repo ve benzeri işlem ve sözleşmeler yoluyla ilişkili taraflara, hâkim ortaklara, yöneticilere, bunların kontrolündeki kişilere veya üçüncü taraflara aktarılan değerler de bu kapsamda değerlendirilecek.

Fonun uğradığı zarar veya kayıptan öncelikle fonun kurucusu ya da yöneticisi olan portföy yönetim şirketi sorumlu tutulacak. Zararın bu şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilememesi ya da tahsil edilemeyeceğinin açıkça anlaşılması durumunda, sorumluluğu SPK tarafından belirlenen gerçek ve tüzel kişiler ile bunlarla birlikte hareket ettiği tespit edilenler şahsen sorumlu olacak.

Söz konusu kişilerin görevlerinden ayrılmış olmaları, görev yaptıkları veya yönetim ve kontrolü ellerinde bulundurdukları dönemde gerçekleştirilen işlemlerden doğan sorumluluklarını ortadan kaldırmayacak.

TMSF, Sorumlulardan Tahsilat İşlemlerini Başlatacak

SPK, tasfiye işlemleriyle denetim ve inceleme sonuçlarını dikkate alarak her fon için zarar veya kayıp tutarını, sorumlu kişi ve kurumları ve bunların sorumlu oldukları miktarları belirleyecek. Bu bilgiler TMSF'ye bildirilecek.

SPK'nin bildirimi üzerine TMSF, sorumluların malvarlığından geri kazanım sağlanması amacıyla Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında tahsilat ve takip işlemlerini başlatabilecek. TMSF, ilgili kanunların kendisine tanıdığı yetkilerden yararlanacak.

Düzenleme kapsamında açılacak davalarda İstanbul idare mahkemeleri yetkili olacak.

Elkonulan ve Müsadere Edilen Malvarlıkları Geri Kazanıma Dahil Edilecek

Teklifle, ceza soruşturması ve kovuşturması kapsamında elkonulan veya müsadere edilen malvarlığı değerlerinin, ilgili fonlarla hukuki ve ekonomik bağlantısı bulunması halinde geri kazanım sistemine dahil edilmesi öngörülüyor.

Fonlarla bağlantılı fiiller nedeniyle yürütülen soruşturmalarda, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun ilgili hükümleri kapsamında malvarlığı değerlerine elkonulabilecek. Elkonulan değerler arasında doğrudan fona iadesi hukuken mümkün olan para ve sermaye piyasası araçlarının bulunması halinde bunlar, cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme kararıyla ilgili fona ya da geri kazanım hesabına aktarılabilecek.

Doğrudan fona devredilemeyen gayrimenkul gibi diğer malvarlığı değerleri için TMSF'nin kayyum olarak atanmasının önü açılıyor. TMSF, Bankacılık Kanunu kapsamında sahip olduğu yetkilerle bu varlıkları dava sonucunu beklemeden satabilecek veya tasfiye edebilecek.

Yargılama sonucunda müsaderesine karar verilen ve suçtan zarar gören fonun malvarlığından çıktığı ya da fon zararının karşılığı olduğu mahkemece belirlenen değerlerin Hazine'ye gelir kaydedilmeden ilgili yatırım fonuna aktarılması öngörülüyor. Fonun tasfiyesi tamamlanmışsa söz konusu değerler geri kazanım hesabına aktarılacak.

Her Fon İçin Ayrı Geri Kazanım Hesabı Açılacak

Düzenleme kapsamında tahsil edilen veya iade edilen tutarlar ile ilgili fonlara ya da fon pay sahiplerine aktarılmasına karar verilen malvarlığı değerleri, TMSF bünyesinde her fon için ayrı alt hesaplarda takip edilecek.

Bu hesaplarda bulunan varlıklar TMSF'nin kendi malvarlığından ayrı tutulacak ve yalnızca ilgili fonun tasfiyesi ile yatırımcılara yapılacak ödemelerde kullanılabilecek. Söz konusu tutarlar başka amaçlarla kullanılamayacak, teminat gösterilemeyecek ve kamu alacakları dahil olmak üzere haczedilemeyecek. Bu varlıklar üzerine ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz de konulamayacak.

Geri kazanım hesaplarında biriken tutarlardan zorunlu masraflar düşüldükten sonra kalan miktar, tasfiye devam ediyorsa tasfiye ile görevli kuruluşa, tasfiye tamamlanmışsa SPK tarafından bildirilen fon pay sahiplerine ödeme yapılması amacıyla YTM'ye aktarılacak.

Ödemeler, yatırımcıların fon katılma payı sahipliği oranlarına göre gerçekleştirilecek.

Dağıtım sonucunda bir yatırımcıya yapılacak ödemenin, işlem ve aktarım maliyetleri dikkate alınarak SPK tarafından belirlenecek asgari ödeme tutarının altında kalması halinde para yatırımcı adına izlenecek. Sonraki dağıtımlarda hak kazanılan tutarlarla birleştirilecek ve toplam miktar asgari ödeme sınırına ulaştığında ödeme yapılacak. Bu uygulama nihai dağıtım dışında kalan ödemeler için geçerli olacak.

Birden fazla fonla bağlantılı olan tutarların fonlar arasında nasıl dağıtılacağına ilişkin usul ve esaslar da fon türü, likidite yeterliliği, yatırımcı yapısı, yatırımcının korunması ve tasfiye oranı gibi ölçütler dikkate alınarak SPK tarafından belirlenecek.

SPK ve YTM Dışarıdan Hizmet Alabilecek

Teklifte, düzenlemenin uygulanması sırasında ihtiyaç duyulması halinde SPK ve YTM'nin dışarıdan avukatlık, muhasebe ve yazılım geliştirme hizmetleri alabilmesine de imkan tanınıyor. Bu hizmetlerin temin edilmesine ilişkin koşullar SPK Kurul Karar Organı tarafından belirlenecek.

Düzenlemenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, TMSF'nin görev alanına giren konularda kurumun görüşü alınarak SPK tarafından hazırlanacak.

Kanun teklifinde hüküm bulunmayan durumlarda ise Sermaye Piyasası Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu, Bankacılık Kanunu ve ilgili diğer mevzuatın düzenlemeye aykırı olmayan hükümleri uygulanacak.

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda kabul edilen teklifin yasalaşması için Meclis Genel Kurulundaki görüşme ve oylama sürecinin tamamlanması gerekiyor.

Yatırım FonlarıTBMM Plan ve Bütçe KomisyonuTürkiyeAnkara

Sitemizden en iyi şekilde faydalanabilmeniz için çerezler kullanılmaktadır. Bu siteye giriş yaparak çerez kullanımını kabul etmiş sayılıyorsunuz.