TBMM Adalet Komisyonu’nda 12. Yargı Paketi Görüşmeleri Başladı

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Adalet Komisyonu, kamuoyunda "12'nci Yargı Paketi" olarak bilinen "Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi"ni görüşmek üzere toplandı. Toplantıya, Komisyon Başkanı Cüneyt Yüksel başkanlık etti.

Yüksel: Amaç, Adalete Erişimi Kolaylaştırmak

Komisyonun açılışında konuşan Yüksel, hukuk sisteminin toplumsal ihtiyaçlar, ekonomik gelişmeler ve dijital dönüşüm doğrultusunda yenilenmesi gerektiğini belirtti. Teklifin, 2025 yılında açıklanan 4'üncü Yargı Reformu Strateji Belgesi'nin temel hedefleri doğrultusunda hazırlandığını ifade eden Yüksel, düzenlemeyle yargılamaların daha hızlı, etkin ve öngörülebilir hale getirilmesinin amaçlandığını söyledi.

Teklifte özel hukuk, ceza hukuku ve idari yargıya ilişkin düzenlemelerin yer aldığını belirten Yüksel, vatandaşların adalete erişiminin kolaylaştırılmasının hedeflendiğini kaydetti.

30 Maddelik Teklif, 12 Kanunda Değişiklik Öngörüyor

Teklifin ilk imza sahiplerinden Adalet ve Kalkınma Partisi (AK Parti) İstanbul Milletvekili Nurettin Alan ise milletvekillerine düzenlemenin içeriğine ilişkin bilgi verdi.

Alan, 30 maddeden oluşan teklifin 12 farklı kanunda değişiklik öngördüğünü belirterek, yargılama sürelerinin kısaltılması, bürokrasinin azaltılması ve vatandaşların hak arama süreçlerinin hızlandırılmasının hedeflendiğini söyledi.

İdareye Başvuru Zorunluluğu Geliyor

Teklifle birlikte, mahkemeler tarafından idare aleyhine hükmedilen para, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin tahsili için ilamlı icra takibi başlatılmadan önce ilgili idareye başvuru yapılması zorunlu hale getirilecek.

Bu düzenleme ile kamu kaynaklarının daha verimli kullanılması ve alacaklıların alacaklarını daha kısa sürede tahsil edebilmesinin amaçlandığı belirtildi.

Miras Kalan Taşınmazların Satışına Yeni Düzenleme

Paket kapsamında, miras yoluyla intikal eden taşınmazların satışına ilişkin yeni bir uygulama getiriliyor.

Buna göre, mirasçılar dışında üçüncü kişilerin hissedar olmadığı taşınmazlarda ortaklığın giderilmesi amacıyla yapılacak ilk satış yalnızca mirasçılar arasında gerçekleştirilecek. İlk ihalede alıcı çıkmaması halinde ise ikinci ihale herkese açık olarak yapılabilecek.

Düzenleme ile miras kalan taşınmazlarda yaşanan suiistimallerin önüne geçilmesi ve mirasçıların haklarının korunması hedefleniyor.

Bilirkişi İncelemelerine Sıkı Denetim

Teklifte, hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda gereksiz yere bilirkişiye başvuran hakim ve savcılar hakkında, Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından disiplin incelemesi yapılabilmesinin önü açılıyor.

Düzenleme ile gereksiz bilirkişi incelemelerinin azaltılması ve davaların daha kısa sürede sonuçlandırılması amaçlanıyor.

Ayrıca vesayet altındaki kişilere ait taşınır ve taşınmazların satışının, UYAP'ın elektronik satış sistemi üzerinden gerçekleştirilmesi de öngörülüyor.

İki Duruşma Arasındaki Süre En Fazla 3 Ay Olacak

Teklifte, hukuk mahkemelerinde iki duruşma arasındaki sürenin kural olarak en fazla üç ay olması yönünde düzenleme yer alıyor.

Hakimlerin, ancak zorunlu hallerde bu süreyi aşabilecekleri, erteleme gerekçelerinin ise somut nedenlere dayanarak duruşma tutanağına yazılacağı ifade edildi.

Yargıtay'ın Görev ve Yetki Nedeniyle Bozma Yetkisine Sınır

Yeni düzenleme ile Yargıtay, temyiz incelemesi sonucunda ilk derece mahkemesi kararlarını yalnızca görev veya yetki gerekçesiyle bozamayacak.

Teklifin gerekçesinde, bölge adliye mahkemelerinin bu konulardaki hataları istinaf aşamasında düzeltebildiği, bu nedenle dosyaların yıllar sonra yeniden başa dönmesinin önüne geçilmesinin amaçlandığı belirtildi.

AYM Kararları Doğrultusunda Düzenlemeler

Paket kapsamında, Anayasa Mahkemesi tarafından verilen iptal kararları doğrultusunda bazı yasal boşlukların giderilmesi de öngörülüyor.

Bu çerçevede, adli tıp kurullarının başkan ve üyelerinin atanma ve görev sürelerine ilişkin yeni düzenlemeler yapılacak.

Kanuni Faiz Oranı Yeniden Belirleniyor

Teklifte ayrıca, sözleşmeyle belirlenmemiş alacaklarda uygulanacak kanuni faiz oranının, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın bir önceki yılın 31 Aralık tarihinde uyguladığı kısa vadeli kredi işlemlerine ilişkin reeskont faiz oranının yüzde 80'i üzerinden hesaplanması öngörülüyor.

Düzenlemenin, Anayasa Mahkemesi'nin mülkiyet hakkına ilişkin iptal kararının gerekçelerini karşılamayı hedeflediği belirtildi.

Komisyonda, milletvekillerinin teklif üzerindeki değerlendirmeleri ve görüşmeleri sürüyor.