Deprem bölgesinden 25 milyar dolarlık ihracat rekoru

Ticaret Bakanlığı, asrın felaketinin ardından yaralarını saran 11 ilin ihracat performansının 25 milyar 10 milyon dolara ulaştığını duyurdu. Bölge ekonomisini canlandırmak adına fahiş fiyat uygulayan işletmelere ve rekabet ihlallerine toplamda 743 milyon lirayı aşan idari para cezası kesildi.

6 Şubat depremlerinin yıl dönümünde bilanço açıklandı. Ticaret Bakanlığı verilerine göre, afet bölgesindeki iller geçen yılı 25 milyar 10 milyon dolarlık ihracatla kapatarak üretimdeki direncini tescilledi. 2023 yılında 22,9 milyar dolar seviyesinde olan dış satım rakamları, bir önceki yıla oranla yüzde 3,2 artış kaydetti.

“Asrın felaketi” olarak nitelendirilen depremlerin ardından 2023-2025 döneminde toplam 3,6 trilyon lira harcama yapıldığı belirtilirken, 2026 yılı bütçesinde bölgedeki ihtiyaç ve hasarların giderilmesi için 653 milyar lira kaynak ayrıldığı ifade edildi.

Açıklamada, devletin tüm kurumlarıyla bölgenin yeniden inşası ve ekonomik hayatın canlandırılması için yoğun çalışma yürüttüğü vurgulandı.

“Yanındayız Projesi” hayata geçirildi

Depremin ilk gününden itibaren yardım ve lojistik faaliyetlerinin koordine edildiği belirtilen açıklamada, yurt dışından gelen yardım malzemelerinin gümrük vergisinden muaf şekilde ülkeye sevk edildiği, bu kapsamda toplam 7 bin 909 sevk işleminin gerçekleştirildiği aktarıldı.

Ticaretin kalıcı ve sürdürülebilir biçimde yeniden güçlendirilmesi amacıyla bu yıl itibarıyla “Yanındayız Projesi”nin devreye alındığı bildirildi.

Fahiş fiyat ve rekabet ihlallerine ceza

Deprem bölgesinde acil ihtiyaç ürünlerine yönelik fiyat artışlarının yakından takip edildiği belirtilen açıklamada, fahiş fiyat uyguladığı tespit edilen 331 e-satıcıya yaklaşık 79 milyon lira, hazır beton ve çimento fiyatlarında artış yaptığı belirlenen 39 işletmeye ise 54 milyon lira idari para cezası verildiği kaydedildi.

Ayrıca rekabet ihlalleri kapsamında 40’ın üzerinde teşebbüse toplam yaklaşık 610 milyon lira ceza uygulandığı bildirildi.

İhracatta kademeli artış

Bakanlık verilerine göre deprem bölgesi illerinin toplam ihracatı:

2023’te 22 milyar 991 milyon dolar,

2024’te 24 milyar 228 milyon dolar,

Geçen yıl ise 25 milyar 10 milyon dolar olarak gerçekleşti.

Son verilere göre bölge ihracatı bir önceki yıla kıyasla yüzde 3,2 artış gösterdi.

İhracatçıya finansman desteği

Türk Eximbank tarafından deprem bölgesindeki firmalara kredi vade uzatımı imkanı sağlandığı, uluslararası kuruluşlardan temin edilen 200 milyon dolarlık kaynağın bölgedeki firmaların yatırım harcamalarında kullanıldığı bildirildi. Bölgede faaliyet gösteren ihracatçılara 2023’te 1,6 milyar dolar, 2024’te 2,3 milyar dolar, geçen yıl ise 2,1 milyar dolar kredi ve finansman desteği sağlandığı aktarıldı.

Esnaf ve kooperatiflere destek

Depremden etkilenen illerde esnaf ve sanatkarlara 2023’te 6,7 milyar lira, 2024’te 18 milyar lira, 2025’te ise 29,5 milyar lira faiz indirimli kredi kullandırıldığı bildirildi. KOOP-DES kapsamında 2023 ve 2024’te toplam 10,1 milyon lira hibe desteği sağlanırken, 2025 yılı için 7 milyon liralık destek kararı alındı.