Ruhittin Sönmez

Pahalıya mal olan siyasi tercihler

Ruhittin Sönmez'in 'Pahalıya mal olan siyasi tercihler' adlı köşe yazısı...

Ruhittin Sönmez

PAHALIYA MAL OLAN SİYASİ TERCİHLER

Ağustos 2023 tarihinde yazdığım köşe yazısında Ahmet Davutoğlu'nun, Fatih Altaylı'ya verdiği röportaj videoda, Başbakan olduğu döneme dair anlattıklarını aktarmıştım:

O dönemde Türkiye'nin AB'ye girme hedefi vardı. "Avrupa Birliği bize 'siyasi ahlak yasası isteriz' dedi. Yani diyorlar ki, 'siz bizim aramıza girecekseniz, istatistikleriniz şeffaf olacak, verileriniz doğru olacak, bilgileriniz doğru olacak, süreçler belli olacak, yolsuzluk olmayacak.' Aslında bunlar bizim değerlerimiz idi.

Siyasetçiler ihalelere bulaşmış, herkes iç içe geçmişti. Ben bunu bir neşterle kırmak istedim. Bu neşterin adı 'siyasi ahlak yasası'idi. Ve bu aynı zamanda AB -Türkiye müzakerelerinin ana şartlarından biri idi. 

22 Nisan'da (2016) Siyasi Ahlak Yasasını Meclis'e gönderdik. Cumhurbaşkanımıza da bilgi verdim. Fakat o andan itibaren ipler koptu. 

Çünkü, 'Siyasi Ahlak Yasası' paketinin içinde İmar Yasası ve İhale Yasasının yenilenmesi, Siyasetin Finansmanı Yasası, hediye yasağı da gelecekti. Bütün bunlarla ilgili paket geçtiğinde bir anda siyaseti çıkar için yapanların yolları kapanmış oluyordu."

Ahmet Davutoğlu Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın kendisine, bu yasa çıkarsa "ilçe başkanı bile bulamazsın Ahmet Bey" dediğini de söyledi. 

Ahmet Davutoğlu, devamında Başbakanlıktan ve AKP Genel Başkanlığından ayrılmasına sebep olanları şöyle açıkladı:

"Avrupa Birliği karşıtlarının düşmanlıklarının birisi özgürlükler diğeri siyasi ahlak.  Kulvarın ikisi birden bana karşı geldiler. Parti içinde darbe yapıldı, siyasi ahlak yasası engellendi, yolsuzlukların önü açıldı. Türkiye'nin kaderini etkilediler."

Peki, bu operasyonun Türkiye'ye maliyeti ne oldu?

****************************************

SİYASİ AHLAK PAKETİ UYGULANSAYDI

Şimdi düşünelim, yaklaşık on sene önce siyasi ahlak yasası çıkarılmış olsa, İmar Kanunu ve Kamu İhale Kanunu bu görüş açısıyla yenilenmiş olsaydı neler olurdu? Uygulamada da taviz verilmeseydi, bugünkü sosyal bataklığın ne kadarı kurutulmuş olurdu?

Siyasetçi, sermaye ve suç örgütleri üçgeninde gerçekleşen suçlar bu kadar yaygınlaşmış olabilir miydi? 

Siyasetin finansmanı meselesi, demokrasisi gelişmiş ülkelerdeki gibi şeffaf ve ahlaki bir zemine oturmuş olsaydı bugün nasıl bir Türkiye'de yaşıyor olurduk?

Devletin yasa dışı faaliyetler ve suç örgütleri yüzünden kaybettiği milyarlarca dolar olduğu anlaşılıyor. 

İstatistiklerimiz ve devletin verileri sağlam olsaydı kara paranın ve kayıt dışı ekonominin boyutunu doğru ölçebiliyor olacaktık. 

Yasadışı servetler engellenseydi ve kaynaklar bir avuç ahlaksıza değil, "fakir fukaranın garip gurabanın" derin yoksulluğunu gidermek için harcansaydı. İyi olmaz mıydı? 

Bu yasalar çıkarılmadığı ve uygulanmadığı için, bataklığı kurutmadan, suç zincirinin en ucundaki, ünlü veya ünsüz ama sıradan suçlular üzerinden yapılan operasyonlarla meşgul ediliyoruz. 

Uyuşturucu, fuhuş, kumar, bahis, şike, kaçakçılık, kara para, rüşvet, ihaleye fesat vd suçları çete olarak işledikleri iddiasıyla operasyonlar yapılıyor. Her gün bu iddialarla yargıya sevk edilenler ve bunların baronlarının, patronlarının bu kadar pervasızca ülke kaynaklarını sömürmesine neden izin verildi?  Hem de milletin ahlakını bozarak, sağlığını ve hatta hayatını riske attıkları bilinmesine rağmen.

Keşke sadece muhalefet partileri belediyelerine değil, iktidarın kontrolündeki devlet kurumları, belediyeler ve şirketlerde de yolsuzluk operasyonları yapılsaydı... Biz de tam bir "Temiz Eller" operasyonu diyebilsek ve umutlanabilseydik.

****************************************

SİYASİ TERCİHLERİN MALİYET ANALİZİ

Devleti yönetenler zaman zaman öngörülerinde yanılabilir, hatalı kararlar alabilir. Yapılan tercihler hatalı ise kısa ve uzun vadede ülke için çok ağır maliyetlere yol açar. 

Hataların en az seviyeye indirilebilmesi için devletin kurumlarının ürettiği ortak akla başvurulması gerekir.

Son dönemlerde, Türkiye'nin en temel kurumları etkisiz ve karar alma süreçlerinde yetkisiz. Bu yüzden stratejik konularda Cumhurbaşkanı ve Saraydaki küçük bir ekibin aldığı kararlarda ideolojik, günlük ve tepkisel tercihler yapılabiliyor.

Türkiye'nin Suriye iç savaşına müdahil olması çok sayıda şehit vermemize, milyarlarca dolar masrafa ve milyonlarca Suriyelinin ülkemize girmesine yol açtı.

Türk F-16'ları Rus uçağını düşürdükten sonra Putin'in gönlünü almak için özür mektubu yazıldı. Bazı anlaşmalar yapıldı.

Erdoğan'ın, Mısır devlet başkanı Sisi'ye ölçüsüz tepkisi sonucu, Mısır İsrail ve Yunanistan ile Türkiye aleyhine antlaşmalar yaptı. Mavi Vatan dediğimiz Doğu Akdeniz'de iddialarımız sınırlandı.

BAE Emiri ve Suudi Prensine karşı sert tepkilerimiz ve suçlamalarımız dış politika ve ekonomide hareket alanımızı daraltınca, bunların gönlünü almak için U dönüşü yaptık. Milli gururumuz yerle bir oldu.

ABD yönetimi tarafından F-35 projesinden çıkarılmamız sonrası Rusya'dan S-400 almamız, ilk bakışta ABD'ye karşı bir milli duruşun işareti gibiydi. Şimdi F-16'ları modernize edebilmek, KAAN uçağımıza motor alabilmek ve mümkünse F-35 almak için S-400'ü Rusya'ya geri verme çabası içindeyiz. Bu sonucu öngöremediğimiz için savunma sanayiimizin belli zafiyetlerini gören İsrail- Yunanistan ve GKRY Türkiye'ye meydan okuma cüretini gösteriyorlar. 

Birileri, Libya'da müttefikimiz olan Trablus yönetiminin Genelkurmay Başkanı ve Kara Kuvvetleri Komutanının da bulunduğu uçağı Ankara semalarında düşmesini sağlayarak, Türkiye'ye mesaj veriyor.

Örnekler çoğaltılabilir. 

Ancak her konuda, ilk defasında ve her defasında en doğru kararı alacak mekanizmaları kurmamanın maliyetlerinin çok ağır olduğunu unutmayalım.

 

Ruhittin SÖNMEZ

29.12.2025

Bu içerik size ne hissettirdi?

  • 0
    SEVDİM
  • 0
    ÜZÜLDÜM
  • 0
    KIZDIM
  • 0
    ŞAŞIRDIM
  • 0
    BEĞENDİM
  • 0
    BEĞENMEDİM
  • 0
    GÜLDÜM
  • 0
    ALKIŞ

Yorumlar (0)

Bu içerik ile ilgili henüz yorum yazılmamış

Ruhittin Sönmez Diğer Yazıları

19
KASIM

2026

Cumhuriyet döneminde cemaat tarikat siyaset ilişkileri (2)

Ruhittin Sönmez'in “Cumhuriyet döneminde cemaat tarikat siyaset ilişkileri (2)" adlı köşe yazısı. Devamı

16
KASIM

2026

Cumhuriyet döneminde cemaat tarikat siyaset ilişkiler (1)

Ruhittin Sönmez'in “Cumhuriyet döneminde cemaat tarikat siyaset ilişkiler (1)" adlı köşe yazısı. Devamı

09
KASIM

2026

Bir eski bakanın hikayesi

Ruhittin Sönmez'in “Bir eski bakanın hikayesi" adlı köşe yazısı. Devamı

05
KASIM

2026

Organize suç yapılanması tespit edildiyse...

Ruhittin Sönmez'in “Organize suç yapılanması tespit edildiyse..." adlı köşe yazısı. Devamı

02
KASIM

2026

Neyi niçin nasıl yazıyorum?

Ruhittin Sönmez'in “Neyi niçin nasıl yazıyorum?" adlı köşe yazısı. Devamı

30
EKİM

2026

Yetkisi çok ama sorumlu değil

Ruhittin Sönmez'in “Yetkisi çok ama sorumlu değil " adlı köşe yazısı. Devamı

26
EKİM

2026

Fon dolandırıcılığı bireysel mi organize suç örgütü işi mi

Ruhittin Sönmez'in “Fon dolandırıcılığı bireysel mi organize suç örgütü işi mi" adlı köşe yazısı. Devamı

22
EKİM

2026

Çürüyen dokular

Ruhittin Sönmez'in “Çürüyen dokular" adlı köşe yazısı. Devamı

19
EKİM

2026

Halkı yanıltıcı bilgiyi yayma hakkı

Ruhittin Sönmez'in “Halkı yanıltıcı bilgiyi yayma hakkı" adlı köşe yazısı. Devamı

12
EKİM

2026

Hiçbir şey yasadışı değildi, çünkü artık yasa diye bir şey yoktu

Ruhittin Sönmez'in “Hiçbir şey yasadışı değildi, çünkü artık yasa diye bir şey yoktu" adlı köşe yazısı. Devamı

İlgili Haberler

Antalya'da sürpriz parti değişikliği! Demre belediye başkanı AK Parti'ye katıldı
Siyaset

Antalya'da sürpriz parti değişikliği! Demre belediye başkanı AK Parti'ye katıldı

Antalya Demre Belediye Başkanı Fahri Duran, CHP'den istifa edip, AK Parti'ye geçtiğini açıkladı. Duran, "Şimdi bir karar verme aşamasına geldim. Daha önce iki buçuk yıldır siyaset yaptığım Cumhuriyet Halk Partisi'ndeki görevimi bugün itibariyle sonlandırıyorum. Bugünden itibaren AK Parti çatısı altında yapacağım" dedi.

AYM’den 15 Siyasi Parti Hakkında Suç Duyurusu Kararı
Siyaset

AYM’den 15 Siyasi Parti Hakkında Suç Duyurusu Kararı

Anayasa Mahkemesi (AYM), siyasi partilerin mali denetimleri kapsamında yaptığı incelemeler sonucunda 15 partinin sorumluları hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına karar verdi. Resmi Gazete’de yayımlanan kararlarda, bazı partilerin kesin hesaplarının Siyasi Partiler Kanunu’na aykırı olduğu, bazı partilerin ise denetim için gerekli belgeleri süresinde teslim etmediği belirtildi.

Mansur Yavaş’ın Siyasi Parti Değiştireceği İddialarına Yalanlama
Siyaset

Mansur Yavaş’ın Siyasi Parti Değiştireceği İddialarına Yalanlama

Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş’ın farklı siyasi partilere katılacağı yönündeki iddialara ilişkin yeni bir açıklama yapıldı. Daha önce defalarca yalanlanan iddiaların ısrarla gündeme getirildiği belirtilerek kamuoyunun bu açıklamalara itibar etmemesi istendi.

Ömer Çelik’ten Özgür Özel’e Sert Tepki: “Siyasi Tükenmişlik Sergiliyor”
Siyaset

Ömer Çelik’ten Özgür Özel’e Sert Tepki: “Siyasi Tükenmişlik Sergiliyor”

AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, CHP Genel Başkanı Özgür Özel’in Cumhurbaşkanı ve AK Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan’a yönelik açıklamalarına tepki gösterdi. Çelik, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda Özel’i “siyasi tükenmişlik” sergilemekle suçladı.

Ankara Mansur Yavaş’tan Erdoğan Görüşmesi ve Siyasi Tartışmalara İlişkin Açıklama
Yerel Yönetim

Ankara Mansur Yavaş’tan Erdoğan Görüşmesi ve Siyasi Tartışmalara İlişkin Açıklama

Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından kamuoyunda yapılan değerlendirmelere ilişkin kapsamlı bir açıklama yaptı. Hakkında ortaya atılan iddialara ve siyasi senaryolara yanıt veren Yavaş, önceliğinin Ankara’ya hizmet olduğunu vurguladı.

ANKARA- Mansur Yavaş’tan ‘Siyasi Gelecek’ Açıklaması: “Bizzat Benden Duyarsınız”
Yerel Yönetim

ANKARA- Mansur Yavaş’tan ‘Siyasi Gelecek’ Açıklaması: “Bizzat Benden Duyarsınız”

ANKARA-CHP Sözcüsü Müslim Sarı’nın açıklamasının ardından Mansur Yavaş’ın siyasi geleceğine ilişkin kamuoyunda oluşan tartışmalarla ilgili yazılı bir açıklama yapıldı.