YENİYOL Grup Başkanvekili Selçuk Özdağ, TBMM'de düzenlediği basın toplantısında Abhazya ve Gagavuzya'da yaşanan sorunlara dikkat çekerek, Türkiye'nin her iki bölge için de daha etkin, insani odaklı ve çok yönlü bir diplomasi yürütmesi gerektiğini söyledi. Özdağ, Abhaz halkının insani mağduriyetlerinin giderilmesi ve Gagavuz Türklerinin özerklik ile kültürel haklarının korunması için somut adımlar atılması çağrısında bulundu.
"Küçük Halklar Büyük Güçlerin Mücadelesine Terk Edilemez"
TBMM'de basın toplantısı düzenleyen YENİYOL Grup Başkanvekili ve Muğla Milletvekili Selçuk Özdağ, Abhazya'nın uluslararası statüsü ile Gagavuzya'nın Moldova'nın anayasal düzeni içerisindeki özerk yapısının farklı konular olduğunu vurguladı.
Buna karşın her iki bölgede de benzer sorunların yaşandığını ifade eden Özdağ, büyük devletlerin nüfuz mücadelesi arasında kalan halkların kimliklerini, dillerini ve kültürlerini korumaya çalıştığını belirterek, "Akraba topluluklarımızı küresel güçlerin nüfuz mücadelesine ve insafına terk edemeyiz." dedi.
"Abhazya'daki İnsani Sorunlar Görmezden Gelinmemeli"
Türkiye'nin Gürcistan'ın toprak bütünlüğünü destekleyen resmi politikasını hatırlatan Özdağ, bunun Abhaz halkının yaşadığı insani sorunların göz ardı edilmesi anlamına gelmemesi gerektiğini söyledi.
Abhaz pasaportlarının uluslararası alanda kabul görmemesi nedeniyle öğrencilerin eğitimlerine devam edemediğini, hastaların tedaviye erişimde güçlük yaşadığını ve ailelerin birbirinden koptuğunu dile getiren Özdağ, Rusya'nın pasaport sistemi üzerinden Abhazya'nın dış dünya ile ilişkilerini kontrol ettiğini savundu.
Yabancı sermayenin yoğun gayrimenkul alımları nedeniyle Abhaz halkının kendi topraklarında azınlık durumuna düşme endişesi yaşadığını da belirten Özdağ, bu kaygının ciddiyetle ele alınması gerektiğini ifade etti.
Türkiye'ye Dört Maddelik Öneri
Özdağ, Türkiye'nin mevcut dış politika yaklaşımını değiştirmeden insani nitelikte bazı adımlar atabileceğini belirterek şu önerileri sıraladı:
Abhaz pasaportlarının sınırlı amaçlarla seyahat belgesi olarak kullanılabilmesine yönelik hukuki imkanların araştırılması,
Gürcistan ve uluslararası kuruluşlarla sağlık, eğitim ve aile birleşimi gibi alanlarda insani istisna mekanizmalarının oluşturulması,
Trabzon-Sohum ve Samsun-Sohum arasında denetime açık yolcu seferlerinin başlatılması,
Türkiye'deki Abhaz sivil toplum kuruluşları, Gürcistan ve Abhazya temsilcileri arasında düzenli bir insani diyalog platformunun kurulması.
"Gagavuzya'nın Özerkliği Zayıflatılıyor"
Moldova'nın güneyindeki Gagavuz Türklerinin de son dönemde önemli sorunlarla karşı karşıya kaldığını belirten Özdağ, Moldova Anayasa Mahkemesi'nin kararlarıyla Gagavuz özerk yönetiminin bazı yetkilerinin sınırlandırıldığını söyledi.
Özerkliğin yalnızca isimden ibaret olmadığını ifade eden Özdağ, yerel iradenin karar alma süreçlerinden uzaklaştırılmasının bölgedeki gerilimi artıracağını savundu.
Gutsul Davası ve Dil Uyarısı
Gagavuzya Başkanı Evgeniya Gutsul hakkında verilen mahkûmiyet kararına da değinen Özdağ, yasa dışı finansman ve yabancı müdahale iddialarının yargı süreci içinde değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, bir kişinin yargılanmasının tüm Gagavuz toplumunu suçlu göstermek için gerekçe yapılamayacağını söyledi.
Gagavuz Türklerinin en önemli sorunlarından birinin dilin giderek zayıflaması olduğunu ifade eden Özdağ, Türkiye'nin uzun vadeli eğitim ve kültür politikaları geliştirmesi gerektiğini belirtti.
Bu kapsamda Türkiye'deki üniversitelerde Gagavuz dili ve kültürüne yönelik akademik çalışmaların artırılmasını, öğretmen yetiştirme programlarının oluşturulmasını ve Komrat Devlet Üniversitesi ile kalıcı iş birlikleri kurulmasını önerdi.
Dışişleri'ne Eylem Planı Çağrısı
Türkiye'nin hem Gürcistan'ın toprak bütünlüğünü destekleyebileceğini hem de Abhaz halkının insani haklarını savunabileceğini dile getiren Özdağ, aynı şekilde Moldova'nın egemenliğine saygı gösterilirken Gagavuz Türklerinin özerklik haklarının korunmasına da katkı sunulabileceğini söyledi.
Dışişleri Bakanlığı başta olmak üzere ilgili kurumlara somut bir eylem planı hazırlama çağrısında bulunan Özdağ, "Karadeniz'in öte yakasındaki akrabalarımızı yalnızlığa, Moldova'nın güneyindeki soydaşlarımızı sessizliğe terk edemeyiz." ifadelerini kullandı.