Ankara

Mekke Anlaşması TBMM Genel Kurulu’nda Tartışıldı: Muhalefetten Askerî Yükümlülük ve Çekilme Eleştirisi

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan Ortak Savunma İçin Mekke Anlaşması, TBMM Genel Kurulu’nda siyasi partilerin farklı değerlendirmelerine konu oldu.

Mekke Anlaşması TBMM Genel Kurulu’nda Tartışıldı: Muhalefetten Askerî Yükümlülük ve Çekilme Eleştirisi

Ankara Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan Ortak Savunma İçin Mekke Anlaşması, TBMM Genel Kurulu’nda siyasi partilerin farklı değerlendirmelerine konu oldu. İYİ Parti milletvekilleri Lütfü Türkkan ve Metin Ergun, anlaşmanın Türkiye’ye getireceği askerî yükümlülüklerin belirsizliğine ve 10 yıl boyunca olağan çekilme mekanizmasının işletilememesine tepki gösterdi. Yeni Yol Partili Hasan Karal, asker gönderme ve Meclis denetimine ilişkin hükümlerin açıklığa kavuşturulmasını isterken DEM Partili Ceylan Akça Cupolo, “Gözümüz kapalı bir şekilde savaşa gitmeyi reddediyoruz” dedi. MHP’li Kamil Aydın ise anlaşmaya destek vereceklerini açıkladı.

İYİ Partili Türkkan: Türkiye Neden 10 Yıl Boyunca Anlaşmadan Çekilemeyecek?

İYİ Parti Kocaeli Milletvekili Lütfü Türkkan, anlaşmanın yalnızca savunma iş birliğini değil, Türkiye’nin dış politikasını, millî güvenliğini ve gelecekte karşılaşabileceği askerî riskleri de ilgilendirdiğini söyledi.

Pakistan ve Suudi Arabistan ile savunma sanayisi, askerî eğitim ve istihbarat alanlarında iş birliğine karşı olmadıklarını belirten Türkkan, itirazlarının anlaşmanın hukuki ve askerî sonuçlarının yeterince açık olmamasından kaynaklandığını ifade etti.

Anlaşmada ilk genel sekreterin Pakistan vatandaşı olmasının öngörülmesini de değerlendiren Türkkan, bu düzenlemenin Türkiye açısından doğurabileceği sonuçların tartışılması gerektiğini kaydetti.

Anlaşmanın 16’ncı maddesinde yer alan süresiz yürürlük hükmüne ve ilk 10 yıl boyunca olağan çekilme mekanizmasının kullanılamayacak olmasına tepki gösteren Türkkan, bölgedeki siyasi dengelerin ve hükûmetlerin değişebileceğine dikkat çekti.

Türkkan, “Düşünün, Orta Doğu'da on yıl içinde kaç tane savaş olabilir, kaç hükûmet değişebilir, kaç ittifak kurulup dağılabilir, Pakistan ile Hindistan arasındaki bu ilişki hangi noktaya gelebilir, Suudi Arabistan'ın bölgesel politikaları nasıl değişir, Türkiye'nin öncelikleri nasıl değişecek, nasıl şekillenecek? Bütün bunlar belirsizken Türkiye neden on yıl boyunca bu anlaşmadan doğal yolla çekilmeyeceği bir yükümlülük altına giriyor?” ifadelerini kullandı.

İYİ Partili Ergun: Askerî Anlaşma Neden Millî Savunma Komisyonu’nda Görüşülmedi?

İYİ Parti Muğla Milletvekili Metin Ergun da anlaşmanın Meclis’te ele alınış biçimini eleştirdi. İYİ Parti’nin iktidardan gelen düzenlemelere peşinen karşı çıkmadığını belirten Ergun, tekliflerin incelenerek değerlendirildiğini söyledi.

Türkiye’nin Mekke ve Medine’nin savunulması için herhangi bir anlaşmaya ihtiyaç duymadığını ifade eden Ergun, “Türk'ün Mekke'yi, Medine'yi savunması için anlaşmaya ihtiyacı yok, öncelikle bunu söyleyeyim. Yani herhangi bir anlaşmaya ihtiyacımız yok bizim, biz bunu tarih boyunca yaptık ve yapmaya da devam edeceğiz” dedi.

Anlaşmanın ortak savunmanın yanı sıra terörle mücadele, istihbarat paylaşımı, askerî konuşlanma, savunma sanayisi ve lojistik desteği de kapsadığını belirten Ergun, teklifin Millî Savunma Komisyonu’nda görüşülmemesini sorguladı.

Ergun, “Baştan sona askerî, bütün kelimeleri, bütün hükümleri askerle alakalı olan bir anlaşma niçin Türkiye Büyük Millet Meclisinin Millî Savunma Komisyonunda görüşülmedi? Buna bir açıklık getirilmesi gerekir diye düşünüyorum” ifadelerini kullandı.

Anlaşmanın bir tarafa yönelik dış kaynaklı silahlı saldırının tüm taraflara yapılmış sayılmasını öngördüğünü hatırlatan Ergun, Türkiye’nin hangi koşullarda askerî destek vermek zorunda kalacağının ve bu desteğin sınırlarının açıklanmasını istedi.

MHP’li Aydın: Anlaşmaya Destek Vereceğiz

MHP Erzurum Milletvekili Kamil Aydın, partisinin kanun teklifine destek vereceğini açıkladı. Türkiye’nin uluslararası alanda güven ve istikrarın temsilcisi olmasını hedeflediklerini belirten Aydın, 7 Ağustos 2026’da Mekke’de imzalanan anlaşmanın taraf ülkeler arasındaki dayanışmayı güçlendireceğini savundu.

Anlaşmanın bölgesel sorunların çözümünde dış müdahalelerin etkisini azaltmayı, stratejik iş birliğini ve kolektif caydırıcılığı geliştirmeyi amaçladığını ifade eden Aydın, tarafların birbirlerinin bağımsızlığına, egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı göstermeyi taahhüt ettiğini söyledi.

Kolektif savunma hükmünün otomatik olarak devreye girmeyeceğini, kararların istişare ve mutabakat sonucunda alınacağını belirten Aydın, anlaşmanın herhangi bir ülkeyi hedef almadığını kaydetti.

Aydın, ilerleyen süreçte anlaşmada belirlenen şartları kabul eden başka ülkelerin de bu iş birliğine katılabileceğini ifade etti.

Yeni Yol Partili Karal: Askerî Sorumlulukların Sınırları Belirlenmeli

Yeni Yol Grubu adına söz alan İstanbul Milletvekili Hasan Karal, anlaşmanın Dışişleri Komisyonu’nda değişiklik yapılmadan kabul edildiğini, Millî Savunma Komisyonu’nun ise teklifi görüşmeyeceğini bildirdiğini söyledi.

Türkiye’nin Pakistan ve Suudi Arabistan ile savunma alanındaki iş birliğini önemsediklerini belirten Karal, Mekke Anlaşması’nın mevcut ilişkilerin ötesine geçerek uzun vadeli karşılıklı savunma taahhütleri getirdiğine dikkat çekti.

Dışişleri Bakan Yardımcısı’nın komisyonda yaptığı, anlaşmanın herhangi bir ülkeyi hedef almadığı ve askerî yardımın otomatik olarak devreye girmeyeceği yönündeki açıklamalarını hatırlatan Karal, “Ne var ki bizim onaylayacağımız metin, Bakan Yardımcısının açıklamaları değil anlaşmanın kendisidir” dedi.

Anlaşmanın ikinci maddesindeki ortak savunma hükmüne işaret eden Karal, bir ülkeye yönelik silahlı saldırının üç ülkeye yapılmış sayılmasının önemli yükümlülükler doğurabileceğini belirtti.

Karal, “Peki, bu yardımın kapsamına kim, nasıl karar verecek? Ülkeler arasında görüş ayrılığı çıkarsa ne olacak? Türkiye hangi şartlarda askerî sorumluluk üstlenecek? Bunların açıkça belirlenmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.

Anlaşmadaki tehdit ve saldırı tanımlarının Birleşmiş Milletler Şartı çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Karal, taraflardan birinin kendi çatışmasını tırmandırmasının Türkiye’yi peşinen askerî destek verme yükümlülüğüyle karşı karşıya bırakmaması gerektiğini söyledi.

Karal’dan Anayasa’nın 92’nci Maddesi ve Meclis Denetimi Vurgusu

Hasan Karal, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin yurt dışına gönderilmesinde Anayasa’nın 92’nci maddesinin nasıl uygulanacağının da açıklığa kavuşturulmasını istedi.

Her asker gönderme işlemi için mutlaka ayrı bir Meclis tezkeresi çıkarılması gerektiğini savunmadıklarını belirten Karal, anlaşma kapsamındaki görevlerle Meclis iznine tabi olacak durumların net biçimde tanımlanması gerektiğini ifade etti.

Karal, “Dolayısıyla her asker gönderme işleminde mutlaka ayrı bir Meclis tezkeresi gerektiğini söylemiyoruz ancak hangi görevlerin doğrudan bu anlaşma kapsamında değerlendirileceğinin, hangi durumlarda Meclis iznine başvurulacağının açıkça ortaya konulmasını istiyoruz” diye konuştu.

DEM Partili Cupolo: Gözümüz Kapalı Bir Şekilde Savaşa Gitmeyi Reddediyoruz

DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Ceylan Akça Cupolo, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasındaki savunma anlaşmasına karşı olduklarını açıkladı. Dünyada giderek büyüyen çatışmalara ve yeni bir savaş dönemine girildiğine ilişkin değerlendirmelere dikkat çeken Cupolo, yeni askerî paktların bölgesel ve küresel gerilimleri artırabileceğini savundu.

Ukrayna, Libya, İran, Gazze, Sudan ve Yemen’de yaşanan çatışmaları hatırlatan Cupolo, anlaşmanın olası sonuçlarının bölge halkları açısından yeni riskler oluşturacağını söyledi.

Askerî ittifakların savaş ihtimalini ortadan kaldırmadığını belirten Cupolo, bölgesel ve küresel barışın korunması gerektiğini vurgulayarak anlaşmayı reddettiklerini ifade etti.

“En Yoksulların Savaş Meydanlarına Sürüleceği Paktlara Karşıyız”

Konuşmasında 4 Kasım 2016’da HDP’li siyasetçilere yönelik gerçekleştirilen operasyonları da hatırlatan Cupolo, Mekke Anlaşması’nın Genel Kurul’da gece saatlerinde görüşülmesini eleştirdi.

Anlaşmanın olası sonuçlarından en fazla ekonomik açıdan dezavantajlı kesimlerin etkileneceğini savunan Cupolo, askerî yükümlülüklerin toplumsal maliyetlerine dikkat çekti.

Cupolo, “Bu pakt da yine en yoksulların, Türkiye'nin en yoksullarının savaş meydanlarına sürüleceği ve hiç yere ölecekleri (...) savaşlar çıkmasın diye bu paktlara karşı olduğumuzu söylüyoruz” dedi.

DEM Partili Cupolo, konuşmasını “Gözümüz kapalı bir şekilde savaşa gitmeyi reddediyoruz. Bu kürsüyü halkın barış hakkını, yoksulların barış hakkını savunmak için kullanmaya devam edeceğimizi söylüyorum” sözleriyle tamamladı.

Bu içerik size ne hissettirdi?

  • 0
    SEVDİM
  • 0
    ÜZÜLDÜM
  • 0
    KIZDIM
  • 0
    ŞAŞIRDIM
  • 0
    BEĞENDİM
  • 0
    BEĞENMEDİM
  • 0
    GÜLDÜM
  • 0
    ALKIŞ

Yorumlar (0)

Bu içerik ile ilgili henüz yorum yazılmamış

Editörün Seçimi

Daha Popüler Bir Burdur Mu? Karacaören Barajı Gündem Oldu
Haber

Daha Popüler Bir Burdur Mu? Karacaören Barajı Gündem Oldu

Karacaören Baraj Gölü’nden paylaşılan görüntüler sosyal medyada gündem oldu.

Burdurlu iki öğretmen sosyal medyayı salladı
Haber

Burdurlu iki öğretmen sosyal medyayı salladı

Burdurlu öğretmenlerin Kaş’ta çektiği teke zortlatması videosu ilgi gördü.

Dereboğazı Yolu İçin Kritik Rapor: Denetimler Rekor Seviyede Ancak Kesin Çözüm Bölünmüş Yol
Haber

Dereboğazı Yolu İçin Kritik Rapor: Denetimler Rekor Seviyede Ancak Kesin Çözüm Bölünmüş Yol

Dereboğazı yolunda yeni önlemler alınsa da kalıcı çözüm bekleniyor.

Ağlasunlu minik yüreklerden büyük destek
Haber

Ağlasunlu minik yüreklerden büyük destek

Burdur Ağlasun’da öğrenciler harçlıklarını DMD hastası için topladı.

Doğal temizlik gerçekten işe yarıyor mu? Sirke ve karbonat yeterli mi?
Haber

Doğal temizlik gerçekten işe yarıyor mu? Sirke ve karbonat yeterli mi?

Doğal temizlik nedir? Sirke ve karbonat gerçekten işe yarıyor mu?

Bucaklı Fenomen Survivor hayali için Bucak’tan yola çıktı
Haber

Bucaklı Fenomen Survivor hayali için Bucak’tan yola çıktı

Sosyal medya içerikleriyle tanınan ve “ilyassmutluu” kullancı adlı Bucaklı fenomen Survivor hayali için Bucak’tan İstanbul’a yürümeye başladı.