İzmir

'Temizlenmeyen otlar yangın riskini artırıyor'

-BOĞAZİÇİ Üniversitesi İklim Değişikliği ve Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Murat Türkeş, ilkbahardaki yoğun yağışlar nedeniyle arazi, kırsal ve ormanlarda otların arttığını ve çoğu yerde temizlenmediğini söyleyerek, "Temizlenmeyen otlar, artan hava sıcaklıkları ile birlikte Ege ve Akdeniz bölgelerinde özellikle Çanakkale, Balıkesir, Manisa, İzmir, Muğla, Antalya, Mersin, Adana gibi ormanlık alanların yoğun olduğu yerlerde büyük yangın çıkma ya da çıkan bir yangının büyük yangına dönüşme riskini artırıyor" dedi.

Boğaziçi Üniversitesi İklim Değişikliği ve Politikaları Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Murat Türkeş, 2026 yazının hava koşullarının, orman yangını riski açısından geçen yıla göre farklılık gösterdiğini belirtti. Geçen yıl Türkiye'nin batısı ve kuzeybatısında, haziran sonundan ağustos ortasına kadar çok sayıda büyük yangın çıktığını belirten Prof. Dr. Türkeş, bu yılsa uzun süreli sıcak hava dalgalarının henüz geçen yılki kadar etkili olmadığını söyledi.

'GEÇEN YILA GÖRE GÖRECE DAHA ŞANSLIYDIK'

Prof. Dr. Türkeş, 2026 yazının hava, iklim ve orman yangınları açısından geçen yıla kıyasla farklılıklar barındırdığını belirtip, "2025 yazına uzun süreli bir kuraklığın ardından devam eden kuraklıkla çok sıcak bir yaza ve sıcak hava dalgalarıyla girmiştik. Dolayısıyla geçen yıl büyük yangınlar haziranın sonunda çıkmaya başladı ve ağustosun ortalarına kadar Türkiye'nin batısında, kuzeybatısında, Çanakkale, İzmir, Manisa başta olmak üzere birçok büyük yangın çıktı. Bu yazsa Türkiye'de havayı çok sıcak yapabilecek uzun süreli sıcak hava dalgaları tek başına etkili olmadı. Doğu Avrupa, Balkanlar ve Türkiye'nin kuzeybatı ve kuzeyinde yüksek atmosfer, öncelikle soğuk hava kütlesiyle desteklenen yüksek atmosfer oluklarının etkisinde kaldı. Bu hafta da Türkiye'nin kuzeybatısından başlayarak Marmara'nın kuzeyi, Batı Karadeniz, İç Anadolu'nun kuzeyi, Karadeniz ve Doğu Anadolu'nun kuzeyine kadar bir alanda yağış bekleniyor. Dolayısıyla da Güney, Güneydoğu ve Doğu Anadolu'nun güneyi dışında hava sıcaklıkları da yine normalleri civarında, hatta normallerin altına inecek. Bu hava koşulları 1 hafta daha yeniden Türkiye'de ciddi, uzun süreli, şiddetli yangın riskinin düşmesine yol açıyor. O yüzden bu yıl sıcak hava dalgalarının orman yangınları üzerindeki olumsuz etkileri açısından geçen yıla göre görece daha şanslıydık. Ayrıca Türkiye'nin tamamında hava sıcaklıkları bir hafta sonra hava sıcaklıklarının normallerinin 2, 3, 4 santigrat derece üzerine çıkacak" dedi.

'YANICI MADDE YÜKÜ ÇOĞU YERDE TEMİZLENMEDİ'

Yağışların kışın ve ilkbaharda normallerin üzerinde geçmesinin yangın açısından bazı olumsuzluklara neden olabildiğini dile getiren Prof. Dr. Murat Türkeş, "İlkbahardaki yoğun yağışlar nedeniyle arazilerde, kırsalda ve ormanlık alanlarda otlar ve çalılar önceki yıllardan daha fazla arttı. Bu artış da yangın açısından yanıcı madde yükünü artırdı. Bu otlar çoğu yerde temizlenmedi. Temizlenmeyen otlar, artan hava sıcaklıkları ile birlikte Ege ve Akdeniz bölgelerinde özellikle Çanakkale, Balıkesir, Manisa, İzmir, Muğla, Antalya, Mersin, Adana gibi ormanlık alanların yoğun olduğu yerlerde büyük yangın çıkma ya da çıkan bir yangının büyük yangına dönüşme riskini artırıyor" diye konuştu.

'ANIZ YANGINLARININ, ORMAN YANGINLARINDA ÖNEMLİ BİR PAYI VAR'

Anız yakılmasının yasak olduğunu, çok ciddi şekilde denetlenmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Türkeş, "Bitki örtüsünün orman ve çalı şeklinde olduğu Akdeniz iklim bölgesinde anız yangınlarının, orman yangınlarında önemli bir payı var. Yangınları yaklaşık yüzde 90'ı insan kaynaklı çıkıyor. Haziranın ortasından ağustos sonuna kadar olan dönemde bu oranın yarısı anız ve piknikle bağlantılı. İlla kasıtlı olması gerekmiyor. Dolayısıyla bunların denetlenmesi, ciddi para ve idari cezaların uygulanması gerekiyor. İklim değişikliği koşullarında hava sıcaklıklarının hemen her yıl yeni rekorlar kırdığı, küresel ısınmanın devam ettiği, sıcak hava dalgalarının yılda 3-4 defa ciddi ataklar yaptığı bir Türkiye'de anız yangınını anlamak mümkün değil. Toprağa da hiçbir katkısı yok" dedi. 

(DHA)