Mekke Anlaşması Dışişleri Komisyonu’ndan Geçti

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında ortak savunma iş birliğini öngören Mekke Anlaşması’nın onaylanmasına ilişkin kanun teklifi, TBMM Dışişleri Komisyonu’nda AKP, CHP ve MHP’nin oylarıyla kabul edildi.

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında ortak savunma iş birliğini öngören Mekke Anlaşması’nın onaylanmasına ilişkin kanun teklifi, TBMM Dışişleri Komisyonu’nda AKP, CHP ve MHP’nin oylarıyla kabul edildi. Düzenlemenin yürürlüğe girmesi için TBMM Genel Kurulu’nda da kabul edilmesi gerekiyor.

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Dışişleri Komisyonu, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan ortak savunma anlaşmasına ilişkin kanun teklifini görüştü. “Türkiye Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti ve Suudi Arabistan Krallığı Arasında Ortak Savunma İçin Mekke Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi”, komisyondaki görüşmelerin ardından kabul edildi.

Mekke Anlaşması’nın Kapsamı Ne?

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında 7 Ağustos 2026’da imzalandığı belirtilen Mekke Anlaşması, üç ülke arasında savunma ve güvenlik alanlarında kapsamlı iş birliği kurulmasını hedefliyor. Anlaşmada taraflardan birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırının, diğer taraflara da yönelmiş bir saldırı olarak değerlendirilmesi öngörülüyor.

Toplam 16 maddeden oluşan düzenleme; karşılıklı savunmanın yanı sıra askeri koordinasyon, istihbarat paylaşımı, terörle mücadele ve savunma sanayisinde ortak projeler geliştirilmesini kapsıyor. Anlaşma, taraf ülkelerin güvenlik alanındaki iş birliğini kurumsal bir yapıya kavuşturmayı amaçlıyor.

Bir Ülkeye Yönelik Saldırı Ortak Tehdit Sayılacak

Anlaşmanın ikinci maddesinde, taraflardan herhangi birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırının bütün taraflara yönelik kabul edilmesi hükme bağlanıyor. Böyle bir durumda diğer ülkelerin, karşılıklı yardım imkânlarını kullanarak saldırıya uğrayan tarafa destek vermesi öngörülüyor.

Birinci maddede ise taraflardan birinin toprak bütünlüğünün, egemenliğinin veya uluslararası alanda tanınan sınırlarının tehdit edilmesi durumunda, tehdidin ortadan kaldırılması için gerekli önlemlerin alınmasına ilişkin hükümler yer alıyor.

Ortak Askeri Tatbikatlar Düzenlenecek

Anlaşmanın altıncı maddesi, üç ülkenin silahlı kuvvetleri arasındaki koordinasyonun artırılmasını düzenliyor. Bu çerçevede ortak askeri tatbikatlar yapılması, eğitim faaliyetlerinin geliştirilmesi ve askeri personel değişimi gerçekleştirilmesi planlanıyor.

Düzenleme kapsamında, üç ülkenin ordularının birlikte hareket etme kapasitesinin geliştirilmesi ve askeri iş birliğinin güçlendirilmesi hedefleniyor.

Savunma Sanayisinde Ortak Projeler Gündemde

Anlaşmanın üçüncü ve yedinci maddeleri, savunma sanayisi alanındaki iş birliğine odaklanıyor. Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında teknoloji transferi, ortak araştırma ve geliştirme çalışmaları ile savunma ürünlerinin ortak üretimine yönelik projelerin geliştirilmesi öngörülüyor.

Bu kapsamda ülkelerin savunma sanayisi kuruluşları arasında iş birliğinin artırılması ve teknolojik kapasitenin geliştirilmesi amaçlanıyor.

Terörle Mücadelede Bilgi Paylaşımı Artırılacak

Anlaşmanın dördüncü maddesi, uluslararası güvenlik meselelerinde düzenli istişare mekanizması kurulmasını öngörüyor. Tarafların karşı karşıya kaldıkları tehditlere karşı bireysel ve ortak önlemler geliştirmesi, güvenlik alanında koordineli hareket etmesi planlanıyor.

Beşinci maddede terörizmin farklı biçimlerine karşı operasyonel iş birliğinin güçlendirilmesi ve ortak güvenlik değerlendirmeleri yapılması düzenleniyor. Dokuzuncu madde ise istihbarat ve güvenlik bilgilerinin taraflar arasında paylaşılmasına ilişkin hükümler içeriyor.

Askeri Lojistik Destek Sağlanacak

Anlaşmanın 10’uncu maddesi, tarafların savaş, barış ve olağanüstü koşullarda birbirlerine lojistik destek sunmasını kapsıyor. Bu kapsamda silah, mühimmat, yakıt, yedek parça ve diğer askeri malzemelerin sağlanmasına yönelik iş birliği öngörülüyor.

Ortak Savunma Komitesinin Merkezi Suudi Arabistan Olacak

Anlaşmanın sekizinci maddesiyle üç ülke arasındaki iş birliğini yönetecek bir Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi kurulması planlanıyor. Komitede ülkelerin dışişleri ve savunma bakanları ile genelkurmay başkanlarının yer alması öngörülüyor.

Komitenin anlaşmanın uygulanmasını koordine etmesi ve yeni üyelerin katılımına ilişkin değerlendirmelerde bulunması bekleniyor. Komitenin çalışmalarını destekleyecek sekretaryanın Suudi Arabistan’da kurulması, ilk genel sekreterin ise Pakistan’dan olması öngörülüyor.

Anlaşmadan Çekilme İçin 10 Yıllık Süre Sınırı

Düzenlemede, anlaşmanın taraf ülkelerin daha önce imzaladığı uluslararası anlaşmalardan doğan hak ve yükümlülüklerini etkilemeyeceği belirtiliyor.

Anlaşma, üç ülkenin gerekli onay süreçlerini tamamlamasının ardından yürürlüğe girecek. Metne göre taraflar, yürürlük tarihinden itibaren ilk 10 yıl boyunca anlaşmadan çekilemeyecek. Bu sürenin sona ermesinin ardından ise en az üç ay önceden yazılı bildirimde bulunarak anlaşmadan ayrılabilecek.

Son Karar TBMM Genel Kurulu’nda Verilecek

Dışişleri Komisyonu’nda kabul edilen kanun teklifi, yasama sürecinin devamında TBMM Genel Kurulu’nun gündemine gelecek. Teklifin yasalaşabilmesi için Genel Kurul’da da kabul edilmesi gerekiyor.

mekke anlaşmasıdışişleri komisyonuTürkiyeAnkara

Sitemizden en iyi şekilde faydalanabilmeniz için çerezler kullanılmaktadır. Bu siteye giriş yaparak çerez kullanımını kabul etmiş sayılıyorsunuz.