Ruhittin Sönmez

Mahkemelerin karakuşi kararları

Ruhittin Sönmez'in 'Mahkemelerin karakuşi kararları' adlı köşe yazısı

Ruhittin Sönmez

MAHKEMELERİN KARAKUŞİ KARARLARI

Selahaddin-i Eyyûbi devrinde vezirlik ve kadılık yapan Bahaüddin Karakuşî isimli bir devlet adamı varmış. Karakuşî, kadı olarak sadece yanlış değil hep abuk sabuk hükümler verirmiş. Karakuşî'nin verdiği bu tuhaf hükümlere de ''Hükm-ü Karakûşî'' denirmiş.

Bu yüzden hukuk dünyamızda mahkemelerin verdiği abuk sabuk kararlara ''Hükm-ü Karakuşî'' denir...

''Hükm-ü Karakuşî'' denilen bu safça ve abuk sabuk verilen hükümler aslında Karakuşî denilen zatı yıpratmak amacıyla siyasi rakibi tarafından yazdırılmış uydurma hikayeler imiş. Ancak bu hikayeler mevcut hukuk sistemindeki tuhaf kararları, Karakuşî hükümlere benzeterek halkın hukuk sistemine olan güveninin önemine dikkat çekme yönünde faydalı olmuştur.

9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel ülkenin durumunu değerlendirmesini isteyenlere hükm-ü Karakuşi denilen tuhaf kararlardan birini anlatmış ve sözünü şöyle bitirmişti:

''Kıssadan hisse: Ananı 'öpen' kadı ise, kimi kime şikâyet edeceksin?.. Bugün ülkedeki durum bu! Ağnadın mı?"

*******************************

RAKAMLARLA BASIN VE İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ

Türkiye Avrupa'da hapishanelerdeki mahpus sayısının ve nüfusa göre oranının en yüksek olduğu ülke.2021 yılı rakamlarına göre, Türkiye'de 100 bin kişiden 356'sı hapishanelerde bulunuyor. Bu oran Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde ise 106. Buna göre Türkiye'de hapishanelerdeki mahpus oranı AB'nin 3,4 katı. Türkiye aynı zamanda Avrupa'da cezaevlerinin en kalabalık olduğu ülke.

2022 yılında ceza infaz kurumlarında bulunanların sayısının artmasıyla mahpus oranı her 100 bin kişiden 400'e yükseldi. Bu veriler izinli olanları da kapsıyor.

****

Gazeteciler Cemiyeti'nin yayımladığı Medya İzleme Raporu'na göre, "1 Temmuz 2023 itibariyle tutuklu gazeteci sayısı 56 oldu. Gazetecilere açılan dava sayısı ise 336'yı buldu.

Dezenformasyon gerekçeli yeni Basın Yasası uyarınca gazetecilere yönelik soruşturma ve cezalandırmalar 2022 sonunda başlamıştı. 2023'ün ilk altı ayında "halkı yanıltıcı bilgi yayma" suçlamasıyla 23 gazeteci soruşturmaya uğradı.  

Yılın ilk altı ayında televizyon ve radyolara 30 kez idari para cezası, 30 kez de program durdurma cezası verildi. Eleştirel yayınlarıyla öne çıkan Halk TV, Tele 1 ve Fox TV yine en çok ceza alan kuruluşlar oldu."

Sadece 2022 yılında "Cumhurbaşkanına hakaret" ve "hükümeti aşağılama" suçlamasıyla tam 16 bin 753 kişiceza mahkemelerinde hâkim karşısına çıkarıldı.

Ceza mahkemelerinde geçen yıl TCK 299 ve 301'inci maddeleri kapsamında yargılanan sanıklardan bin 872'si hakkında mahkûmiyet kararı alındı. Toplam 3 bin 135 sanık hakkında ise "hükmün açıklanmasının geri bırakılması" kararı verildi. Beraat sayısı ise kayıtlara, 2 bin 226 olarak geçti

****

"Anayasa Mahkemesinin, Milletvekili seçilen Can Atalay ile ilgili olarak, verdiği ihlal kararı 27.10.2023 tarihli Resmî Gazetede yayınlandı. İhlal kararının gereği olarak Can Atalay'ın aynı gün tahliye edilmesi ve hakkındaki davanın durdurulması gerekiyordu."

Anayasa Mahkemesinin kararını yerine getirmesi gereken görevli ve yetkili yerel mahkeme (Ağır Ceza Mahkemesi) işi görevsiz ve yetkisiz Yargıtay 3. Ceza Dairesine havale etti. Yargıtay 3. Ceza Dairesi Anayasa Mahkemesinin ihlal kararını yok saydı. Hatta İhlal Kararı yönünde oy kullanan AYM üyeleri hakkında suç duyurusunda bulundu. Can Atalay hala içeride tutuklu.

Bütün bu anlatılanlar uydurma fıkralar değil. İçinde yaşadığımız gerçek hukuk garabetleri.

Bütün bu rakamlara ve olaylara bakıp rahmetli Süleyman Demirel'i ve yukarıdaki sözünü anmamak mümkün mü?

*******************************

İÇERİDEKİLER Mİ, DIŞARIDAKİLER Mİ?

Adamın biri, akıl hastanesinin parmaklıklarına yaklaşmış. İçeride gördüğü deliye:

– Hey deli, diye seslenmiş. Siz içeride kaç kişisiniz?

Deli şöyle bir durup düşünmüş:

– Bizim içeride kaç kişi olduğumuz mühim değil, demiş. Asıl siz dışarıda kaç kişisiniz?

Çoğunuzun bildiği bu deli fıkrası dışarıdaki delilerin sayısının içeridekilerden fazla olabileceğini anlattığı gibi; içeridekilerin bir kısmının dışarıdakilerden daha akıllı olduğunu da anlatır.

****

Bu anlamda, Karakuşî hükümlerden bana göre günümüze en çok ışık tutacak olanı şudur:

Kadı Karakuşî bir gün hapishaneyi teftiş eder. Herkese suçunu sorar. Sekiz kişi hariç diğerleri masum olduklarını söylerler. Diğer sekiz kişiyse, suçlarını itiraf ederek: ''Biz suçluyuz! Cezamızı elbette çekeceğiz!'' demişler.

Bunun üzerine Karakuşî zindancı başına şu emri vermiş: ''Şu sekiz suçluyu derhal sokağa atın ki burada kalan bunca masumun ahlâkını da bozmasınlar!''

Bu fıkra hapishanelerin içindekilerden çok suçlunun dışarıda olduğunu, içeridekilerin bir kısmının da dışarıdaki bir kesime göre çok masum olduğunu da düşünmemize sebep oluyor.

Acaba Karakuşî bu hükmü günümüzde verse "tuhaf" karşılanır mıydı?

 

04.12.2023

Ruhittin Sönmez

Bu içerik size ne hissettirdi?

  • 0
    SEVDİM
  • 0
    ÜZÜLDÜM
  • 0
    KIZDIM
  • 0
    ŞAŞIRDIM
  • 0
    BEĞENDİM
  • 0
    BEĞENMEDİM
  • 0
    GÜLDÜM
  • 0
    ALKIŞ

Yorumlar (0)

Bu içerik ile ilgili henüz yorum yazılmamış

Ruhittin Sönmez Diğer Yazıları

19
KASIM

2026

Cumhuriyet döneminde cemaat tarikat siyaset ilişkileri (2)

Ruhittin Sönmez'in “Cumhuriyet döneminde cemaat tarikat siyaset ilişkileri (2)" adlı köşe yazısı. Devamı

16
KASIM

2026

Cumhuriyet döneminde cemaat tarikat siyaset ilişkiler (1)

Ruhittin Sönmez'in “Cumhuriyet döneminde cemaat tarikat siyaset ilişkiler (1)" adlı köşe yazısı. Devamı

09
KASIM

2026

Bir eski bakanın hikayesi

Ruhittin Sönmez'in “Bir eski bakanın hikayesi" adlı köşe yazısı. Devamı

05
KASIM

2026

Organize suç yapılanması tespit edildiyse...

Ruhittin Sönmez'in “Organize suç yapılanması tespit edildiyse..." adlı köşe yazısı. Devamı

02
KASIM

2026

Neyi niçin nasıl yazıyorum?

Ruhittin Sönmez'in “Neyi niçin nasıl yazıyorum?" adlı köşe yazısı. Devamı

30
EKİM

2026

Yetkisi çok ama sorumlu değil

Ruhittin Sönmez'in “Yetkisi çok ama sorumlu değil " adlı köşe yazısı. Devamı

26
EKİM

2026

Fon dolandırıcılığı bireysel mi organize suç örgütü işi mi

Ruhittin Sönmez'in “Fon dolandırıcılığı bireysel mi organize suç örgütü işi mi" adlı köşe yazısı. Devamı

22
EKİM

2026

Çürüyen dokular

Ruhittin Sönmez'in “Çürüyen dokular" adlı köşe yazısı. Devamı

19
EKİM

2026

Halkı yanıltıcı bilgiyi yayma hakkı

Ruhittin Sönmez'in “Halkı yanıltıcı bilgiyi yayma hakkı" adlı köşe yazısı. Devamı

12
EKİM

2026

Hiçbir şey yasadışı değildi, çünkü artık yasa diye bir şey yoktu

Ruhittin Sönmez'in “Hiçbir şey yasadışı değildi, çünkü artık yasa diye bir şey yoktu" adlı köşe yazısı. Devamı

İlgili Haberler

AYM'den EYT Kararı: İptal Başvurusunun Görüşülmesi Ertelendi
Siyaset

AYM'den EYT Kararı: İptal Başvurusunun Görüşülmesi Ertelendi

Anayasa Mahkemesi, EYT düzenlemesini içeren kanun maddesinin iptali istemiyle yapılan iki başvuruyu esastan görüşmek üzere aldığı gündemdeki görüşmeyi erteledi. İptal talepleri, ilerleyen bir tarihte Genel Kurul'da karara bağlanacak.

Yargıtay’dan Sigorta Davalarında Görevli Mahkeme Kararı: Tüketici Mahkemeleri Yetkili
Siyaset

Yargıtay’dan Sigorta Davalarında Görevli Mahkeme Kararı: Tüketici Mahkemeleri Yetkili

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, sigorta şirketlerinin oluşturduğu şüpheli hasar kayıtlarının düzeltilmesi veya silinmesi talebiyle açılan davalarda görevli mahkemenin tüketici mahkemeleri olduğuna hükmetti. 23 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan karar, benzer uyuşmazlıklarda görevli mahkemenin belirlenmesi açısından önem taşıyor.

Bolu Belediye Başkanı Kararı açıklandı Başkan Tanju Özcan Mahkemede Oğluna Seslendi! Son Sözleri Dikkat Çekti
Yerel Yönetim

Bolu Belediye Başkanı Kararı açıklandı Başkan Tanju Özcan Mahkemede Oğluna Seslendi! Son Sözleri Dikkat Çekti

Bolu Belediyesi davasında 7 yıl 3 ay 15 gün hapis cezasına çarptırılan Tanju Özcan'ın karar öncesindeki sözleri dikkat çekti. Özcan, mahkeme salonundaki oğluna seslenerek, "Ne karar çıkarsa çıksın oğlum dimdik dur" ifadelerini kullandı.

AYM’den 15 Siyasi Parti Hakkında Suç Duyurusu Kararı
Siyaset

AYM’den 15 Siyasi Parti Hakkında Suç Duyurusu Kararı

Anayasa Mahkemesi (AYM), siyasi partilerin mali denetimleri kapsamında yaptığı incelemeler sonucunda 15 partinin sorumluları hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına karar verdi. Resmi Gazete’de yayımlanan kararlarda, bazı partilerin kesin hesaplarının Siyasi Partiler Kanunu’na aykırı olduğu, bazı partilerin ise denetim için gerekli belgeleri süresinde teslim etmediği belirtildi.

Antalya’da nişan törenindeki cinayette karar! 2 Sanığa müebbet hapis
Bölgesel

Antalya’da nişan törenindeki cinayette karar! 2 Sanığa müebbet hapis

Antalya’da nişan töreninde çıkan kavgada 16 yaşındaki Ali Bulgurcu’nun öldürülmesine ilişkin davada 2 sanığa müebbet, bir sanığa ise öldürmeye yardım suçundan 16 yıl 8 ay hapis cezası verildi.

Gökhan Günaydın: “İfade Özgürlüğü Yoksa Geriye Hiçbir Şey Kalmaz”
Siyaset

Gökhan Günaydın: “İfade Özgürlüğü Yoksa Geriye Hiçbir Şey Kalmaz”

YENİ Parti Grup Başkanvekili Gökhan Günaydın, Anayasa Mahkemesi önünde erişim engellerine karşı düzenlenen etkinlikte konuştu. Günaydın, sosyal medya ve basın özgürlüğüne yönelik kısıtlamaları eleştirerek Anayasa Mahkemesine çağrıda bulundu.